تحلیل رنگ‌ها و اهمیت آن در رمان میرا

نویسندگان

1 استادیار دانشگاه آزاد چالوس .ایران

2 گروه زبان و ادبیات فارسی، دانشکده زبان و ادبیات فارسی، دانشگاه آزاد چالوس، چالوس، ایران

doi
چکیده

رمان «میرا» اثر کریستوفر فرانک، از نمونه‌‌های برجسته ادبیات سوررئالیستی معاصر است که اوضاع سياسی، اجتماعی و اخلاقی جامعه‌‌ای خفقان‌زده و زیر سلطه اجبار را بازتاب می‌دهد. مسئله اصلی این پژوهش، تبیین نقش نمادین رنگ‌‌ها در دوگانه «اصلاح» و «سرکوب» در متن داستان است. هدف، تحلیل کارکرد روان‌شناختی رنگ‌‌ها و پاسخ به این پرسش است که هر رنگ چه نسبتی با قواعد رسمی دولت و لايه‌های پنهان ذهن نويسنده دارد؟ روش پژوهش، تحلیل محتوای رمان با رویکرد روان‌شناسی رنگ و بهره-گیری از الگوی ماکس لوشر است؛ بدین صورت که ۵۸ مورد کاربرد مستقیم و ضمنی رنگ‌‌ها در متن شناسایی و دسته‌بندی‌شده است. نتایج نشان می‌‌دهد كه رنگ سياه با ۴۵ درصد و ۱۸ بار تكرار (به همراه ۸ بار واژه " قیر") در رتبه نخست قرار دارد و عمدتاً دلالت بر مرگ، تیرگی و تعارض با نظام حاکم دارد. در مقابل ۳۲ درصد آن مربوط به سفید، در توصیف ساختمان و لباس اصلاح، اوراق اداری و سپیدی موی سالمندان، نماد «اصلاح» و همراهی با ساختار قدرت است. ۱۳ درصد رنگ زرد، ۵ درصد رنگ قرمز و ۵ درصد مربوط به سبز و بنفش است. براین‌اساس رنگ‌‌ها در «میرا» ابزار مهمی برای نقد پنهان نظم سیاسی و اخلاقی به شمار می‌‌روند.