بررسی و تحلیل فقهی قاعده حرمت تنفیر از دین

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری (الهیات-فقه و حقوق)، دانشگاه آزاد اسلامی واحد بابل، ایران

2 استادیار، گروه فقه و مبانی حقوق اسلامی، واحد بابل، دانشگاه آزاد اسلامی، بابل، ایران

3 گروه الهیات، واحد بابل، دانشگاه آزاد اسلامی، بابل، ایران.

doi
چکیده

قاعده حرمت تنفیر از دین یکی از قواعد فقهی پرکاربرد در ابواب فقه است. به موجب مستند قاعده حرمت تنفیر از دین که تلفیقی از ادله نقلی و عقلی می باشد، ارتکاب هر فعلی که موجب دین‌گریزی مردم شود حرام است. مفاد این قاعده بر ادله احكام مباح و همچنین بر ادله احكام الزامی نیز حاکم است، بجز در مواردی که معلوم شود حکم اولی دارای چنان اهمیت و اعتبار بالایی است که شارع به هیچ وجه راضی نیست مكلفان عمل به آن را ترک کنند. قاعده تنفیر در بسیاری از ابواب مهم فقهی و حقوقی از جمله تنظیم روابط مسلمانان با غیر مسلمانان، اجرای مجازات‌های مذکور در متون دینی، امر به معروف و نهی از منکر، مبحث تقیه، احکام حکومتی و حتی اجرای احکام شرعی کاربرد دارد. به حکم قاعده حرمت تنفیر از دین، اجرای احکام دین باید در بستر مقبولیت عمومی و در تعاملی منطقی و معقول با جامعه و خصوصاً با در نظر گرفتن زمینه‌های فکری و فرهنگی آن اجرا شود تا مورد قبول جوامع انسانی قرار گیرد و هدف غایی دین که فتح قلوب است، بدست آید.

کلیدواژه‌ها