بررسی تحمل به خشکی در جمعیتهای مختلف شنبلیله‌های چندساله

نویسندگان
doi
10.22092/ijrfpbgr.2005.115175
چکیده

به منظور تعیین واکنش 8 جمعیت شنبلیله‌ چندساله به تنش خشکی، آزمایشی در قالب طرح بلوکهای کامل تصادفی به صورت فاکتوریل با 3 تکرار انجام شد. فاکتور اول شامل 4 سطح تنش خشکی و فاکتور دوم، 8 جمعیت شنبلیله چندساله بود. فاکتورهای مورد اندازه‌گیری شامل طول ریشه و ساقه، وزن خشک ریشه و ساقه، نسبت طول و وزن اندام‌ هوایی به ریشه و نسبت طول و وزن ریشه به اندام‌ هوایی بود. اختلاف معنی‌داری میان جمعیتها برای صفات طول ریشه و ساقه و وزن خشک ریشه در سطح 1% و در مورد صفات وزن خشک ساقه، نسبت طول ریشه به اندام هوایی و نسبت وزن خشک ریشه به اندام هوایی و برعکس در سطح 5% مشاهده شد. اما از نظر نسبت طول ساقه به طول ریشه اختلاف معنی‌داری میان جمعیتها وجود نداشت. تأثیر تیمارهای مختلف خشکی بر صفات طول ساقه، وزن خشک ریشه و وزن خشک ساقه دارای اختلاف در سطح 1% و بر نسبت طول ریشه به طول ساقه و بر عکس و نسبت وزن خشک ساقه به ریشه این اختلاف در سطح 5% معنی دار بود. اثر متقابل میان تیمارهای خشکی و جمعیتهای شنبلیله بر وزن خشک اندام هوایی، وزن خشک ریشه ونسبت وزن خشک ساقه به ریشه دارای اختلافی معنی‌داری در سطح 5% بود. در بررسیهای انجام گرفته طول ریشه و نسبت طول ریشه به ساقه در جمعیت 7271 ( Trigonell elliptica ، کهگیلویه و بویراحمد) و وزن خشک ریشه در جمعیت 5310 ( T. elliptica ، شورجستان فارس) بیشترین مقدار را به خود اختصاص دادند. همچنین کمترین طول ریشه مربوط به جمعیتهای 103 ( T. tehranica ، ولایت‌رود)، 120 ( T. tehranica ) و 460 ( T. elliptica ، زنجان) و کمترین نسبت طول ریشه به ساقه به جمعیتهای 460، 120، 103 و 162 ( T. elliptica ، حسین آباد فارس) اختصاص داشت. به طور‌‌کلی جمعیتهای 7271 و 5310 بیشترین مقاومت را از خود نشان داده و به عنوان متحمل‌ترین جمعیتها به خشکی معرفی می‌شوند.