آشکارسازی تغییرات کاربری/ پوشش اراضی با استفاده از طبقهبندی شئگرای تصاویر ماهوارهای (مطالعه موردی: حوزه آبریز قرهسو، استان اردبیل)
نویسندگان
1 استادیار گروه جغرافیای طبیعی، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه محقق اردبیلی
2 دانشیار گروه مرتع و آبخیزداری، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه محقق اردبیلی
3 کارشناس ارشد سنجش از دور و سیستم اطلاعات جغرافیایی، گروه جغرافیای طبیعی، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه محقق اردبیلی
doi
چکیده
دقت نقشه تغییرات کاربری بهدستآمده از دادههای سنجشازدور بهدقت نقشه های طبقهبندی کاربری اراضی در زمانهای مورد مطالعه بستگی دارد. در این مطالعه از تصاویر سنجندههای TM و OLI در سالهای 1368 و 1397 و روش طبقهبندی شئگرا برای بررسی روند تغییرات کاربری/ پوشش اراضی با تأکید بر کاربری کشاورزی در حوزه آبریز قرهسو استفاده شد. پس از پیشپردازشهای لازم، پردازش شئگرا با اعمال فرایند سگمنتسازی چند تفکیک آغاز گردید. جهت دستیابی بهدقت بیشتر طبقهبندی کاربری اراضی علاوه بر باندهای طیفی از سایر اطلاعات نظیر شاخص نرمال شده تفاضل پوشش گیاهی NDVI، میانگین باندها، انحراف معیار باندها و ویژگیهای هندسی استفادهشده است. از بین این اطلاعات غیر طیفی استفادهشده، تعداد 15 ویژگی توسط روش بهینهسازی فضای ویژگی ها FSO انتخاب و بهعنوان اطلاعات جانبی در طبقهبندی الگوریتم نزدیکترین همسایگی مورداستفاده قرار گرفتند. ضریب کاپای حاصل از ارزیابی صحت طبقه بندی تصاویر سالهای 1368 و 1397 به ترتیب 85 و 96 درصد محاسبه شد که نشاندهنده قابلاعتماد بودن نتایج طبقهبندی شئگرا است. در مرحله بعد به کمک نقشههای طبقهبندیشده و روش مقایسه پس از طبقهبندی، نقشه تغییرات تهیه گردید. طبق نتایج حاصل از آشکارسازی تغییرات، کاربری کشاورزی طی این بازه زمانی حدود 73849 هکتار افزایش سطح را در برداشته است که علت اصلی آن تخریب مراتع و به زیر کشت بردن این کاربری است.