گونهشناسی کنترل در مدیریت اسلامی: فراترکیب
نویسندگان
1 دانشجوی دکتری، گروه مدیریت بازرگانی، دانشکده مدیریت، دانشگاه امام صادق (ع)، تهران، ایران
2 دانشجوی دکتری، گروه مدیریت بازرگانی، دانشکده مدیریت، دانشگاه امام صادق (ع)، تهران، ایران.
doi
چکیده
کنترل دراسلام دارای ابعاد ووجوه گوناگونی است که تمامی این ابعاد درسازمانها نیزمیتوانند کارآمدی خودرابه منصه ظهوربرسانند.به همین علت این پژوهش درپی شناسایی ابعادکنترل درمدیریت اسلامی وارائه یک گونهشناسی جامع ازآن میباشدبه همین منظورابتداانواع رویکردهای رایج درعلوم انسانی درباره کنترل سازمانی مورد بررسی قرار گرفته است.سپس با نقد این رویکردها ضرورت وجود رویکرد اسلامی نسبت به موضوع کنترل ارائه شده است.با توجه به اهمیت و ضرورت کنترل از نگاه مدیریت اسلامی؛ با استفاده از یک مرور نظاممند وانجام فراترکیب؛ مقالات داخلی درباره مبحث کنترل در مدیریت اسلامی در پایگاههای الکترونیکی مگیران، نورمگز و جهاد دانشگاهی(SID.ir)طی بازه زمانی20ساله (1400-1380) بااستفاده4واژه "نظارت،کنترل،انضباط همراه با واژه اسلامی"جستوجو ومشخص گردیدند.ابتدا356مقاله شناسایی گردیدوسپس پس ازچندین مرحله ارزیابی برمبنای بررسی عنوان،چکیده و متن مقالات درمجموع17مقاله برای انجام فراترکیب انتخاب وبراین مبناگونه شناسی ابعادکنترل درمدیریت اسلامی ارائه گردید.درگونهشناسی انجام شده دراین پژوهش سه محور اصلی و هفت زیرمحور ذیل محورهای اصلی برای کنترل در مدیریت اسلامی شناسایی گردید. 1) محور اول: ماهیت کنترل شامل دو زیرمحور (درونی یا بیرونی). 2) محور دوم: رویکرد کنترل شامل دو زیرمحور (نظارتی یا انضباطی). 3) محورسوم: زمان کنترل شامل سه زیرمحور(گذشته یا حال یا آینده).با توجه به ترکیب ابعاد ذیل این3محور،درمجموع9گونه مختلف برای کنترل درمدیریت اسلامی شناسایی و ارائه گردیده است.