بررسی اثرات مقادیر مختلف سیلیس بر پالایش زیستی کادمیوم در اندامهای مختلف برنج
نویسندگان
1 استادیار، گروه زراعت، واحد قائم¬شهر، دانشگاه آزاد اسلامی، قائم¬شهر، ایران
2 دانشآموخته دکتری، گروه زراعت، واحد قائم¬شهر، دانشگاه آزاد اسلامی، قائم¬شهر، ایران
3 استادیار، گروه زراعت، واحد قائم¬شهر، دانشگاه آزاد اسلامی، قائمشهر، ایران
4 استادیار، گروه کشاورزی، دانشگاه پیام نور، تهران، ایران
doi
https://doi.org/10.71829/BIOLOGY-2026-1219965چکیده
عنصر سنگین کادمیوم منجر به بیماري هاي بسیاري نظیر فشارخون، آسیبهاي کلیوي، دیابت، ناهنجاريهاي اسکلتی و اختلالات قلبی و عروقی میشود. این پژوهش با هدف بررسی اثر کاربرد سیلیس بر کاهش سمیت کادمیوم در اندامهای مختلف برنج در گلخانه دانشکده کشاورزی دانشگاه آزاد اسلامی واحد قائمشهر در سال 1399 انجام شد. این آزمایش بهصورت فاکتوریل در قالب طرح پایه کاملاً تصادفی و با 3 تکرار اجرا شد. تیمارها شامل مقادیر سیلیس با سه سطح (صفر، 150 و 300 میلیگرم در کیلوگرم خاک خشک از منبع سیلیکات پتاسیم) و مقادیر کادمیوم با چهار سطح (صفر، 100، 200 و 300 میلیگرم در کیلوگرم خاک خشک از منبع کلرید کادمیوم) بودند. نتایج نشان دادند که غلظت سیلیس در برگ با مصرف سیلیس تا 300 میلیگرم در کیلوگرم خاک 8/39 درصد روند افزایشی داشت که در نتیجه آن غلظت کادمیوم در دانه 1/56 درصد روند کاهشی نشان داد. غلظت کادمیوم در برگ نیز با مصرف 300 میلیگرم سیلیس در کیلوگرم خاک 3/23 درصد کاهش یافت. حداکثر کادمیوم ساقه با مصرف 200 و 300 میلیگرم کادمیوم در هر کیلوگرم خاک حاصل گردید. در مطالعه حاضر مشخص شد که مصرف سیلیس، از یک طرف غلظت سیلیس در اندامهای گیاه را افزایش داد و از طرف دیگر جذب کادمیوم را در اندامهای گیاه کاهش داد. بنابراین در این پژوهش مصرف 300 میلیگرم سیلیس در کیلوگرم خاک مناسبترین تیمار جهت کاهش سمیت کادمیوم بهشمار میرود.