بررسی اثرات مقادیر مختلف سیلیس بر پالایش زیستی کادمیوم در اندامهای مختلف برنج

نویسندگان

1 استادیار، گروه زراعت، واحد قائم¬شهر، دانشگاه آزاد اسلامی، قائم¬شهر، ایران

2 دانش‌آموخته دکتری، گروه زراعت، واحد قائم¬شهر، دانشگاه آزاد اسلامی، قائم¬شهر، ایران

3 استادیار، گروه زراعت، واحد قائم¬شهر، دانشگاه آزاد اسلامی، قائم‌شهر، ایران

4 استادیار، گروه کشاورزی، دانشگاه پیام نور، تهران، ایران

doi
https://doi.org/10.71829/BIOLOGY-2026-1219965
چکیده

عنصر سنگین کادمیوم منجر به بیماري هاي بسیاري نظیر فشارخون، آسیب­هاي کلیوي، دیابت، ناهنجاري­هاي اسکلتی و اختلالات قلبی و عروقی می­شود. این پژوهش با هدف بررسی اثر کاربرد سیلیس بر کاهش سمیت کادمیوم در اندام­های مختلف برنج در گلخانه دانشکده کشاورزی دانشگاه آزاد اسلامی واحد قائم­شهر در سال 1399 انجام شد. این آزمایش به­صورت فاکتوریل در قالب طرح پایه کاملاً تصادفی و با 3 تکرار اجرا شد. تیمارها شامل مقادیر سیلیس با سه سطح (صفر، 150 و 300 میلی­گرم در کیلوگرم خاک خشک از منبع سیلیکات پتاسیم) و مقادیر کادمیوم با چهار سطح (صفر، 100، 200 و 300 میلی­گرم در کیلوگرم خاک خشک از منبع کلرید کادمیوم) بودند. نتایج نشان دادند که غلظت سیلیس در برگ با مصرف سیلیس تا 300 میلی­گرم در کیلوگرم خاک 8/39 درصد روند افزایشی داشت که در نتیجه آن غلظت کادمیوم در دانه 1/56 درصد روند کاهشی نشان داد. غلظت کادمیوم در برگ نیز با مصرف 300 میلی­گرم سیلیس در کیلوگرم خاک 3/23 درصد کاهش یافت. حداکثر کادمیوم ساقه با مصرف 200 و 300 میلی­گرم کادمیوم در هر کیلوگرم خاک حاصل گردید. در مطالعه حاضر مشخص شد که مصرف سیلیس، از یک طرف غلظت سیلیس در اندام­های گیاه را افزایش داد و از طرف دیگر جذب کادمیوم را در اندام­های گیاه کاهش داد. بنابراین در این پژوهش مصرف 300 میلی­گرم سیلیس در کیلوگرم خاک مناسب­ترین تیمار جهت کاهش سمیت کادمیوم به­شمار می­رود.

کلیدواژه‌ها