تدوین الگوی افشای ریسک پایداری در گزارشهای سالانه شرکت ها با روش پدیدارشناسی و تحلیل مضمون
نویسندگان
1 گروه حسابداری، واحد یزد، دانشگاه آزاد اسلامی، یزد، ایران.
2 گروه حسابداری، واحد یزد، دانشگاه آزاد اسلامی، یزد، ایران.
3 گروه حسابداری، واحد یزد، دانشگاه آزاد اسلامی، یزد، ایران.
doi
10.30486/FBRA.2026.1228064چکیده
افشای ریسک پایداری در گزارشهای سالانه با هدف افزایش شفافیت، بهبود اعتبار و وفاداری برند، و کمک به تصمیمگیری استراتژیک سرمایهگذاران و ذینفعان صورت میگیرد، هدف پژوهش تدوین الگوی افشای ریسک پایداری در شرکت های پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران است. پژوهش با استفاده از روش تحلیل مضمون و پدیدارشناسی در سال 1404 انجام شده است. ابعاد و مؤلفههای افشای ریسک پایداری از طریق روش تحلیل مضمون آتراید – استیرلینگ (2001) شناسایی شدهاند و تحلیلهای پژوهش با استفاده از تكنیک 7 مرحلهای کولایزی انجام شده است. نمونه پژوهش نیز شامل 31 نفر از اعضاء هیأت علمی دانشگاه ها و خبرگان مالی حوزه بازار سرمایه انتخابشدهاند. یافتهها حاکی از آن است که 87 مفهوم در قالب 20 مضمون پایه (امنیت و بهره وری، یادگیری و آموزش، رعایت اصول و حقوق بشر، فرصت های اجتماعی، مديريت انرژي، اقتصاد چرخشي، سنجش آلاينده، مديريت محيط زيست، فرهنگ پایداری، نقض قوانین و مقررات پایداری، سایبری و امنیت داده ها، فساد اداری، عملکرد اقتصادی، کیفیت محصول، مرتبط با تغییرات اقلیمی، هیئت مدیره، حقوق سهامداران، تحریم های مالی، وجود کمیته حفاظت از پایداری در هیئت مدیره، سیستم مدیریت جبران خسارت پایداری)، 6 مضمون سازمان دهنده و 2 مضمون فراگیر شامل (افشای ریسک پایداری نرم و افشای ریسک پایداری سخت) استخراج شده است که اجزاي الگوي افشای ریسک پایداری را تشكیل می دهند. این پژوهش می تواند آگاهی ذینفعان را بر این نوع افشاگری بهبود بخشد و چارچوبی عملی ارائه میدهد که به شرکتها کمک میکند تا تعهد خود به پایداری را به صورت شفافتری گزارش کنند.
