بررسی چالش‌های موجود در نظام آموزشی به روش فراترکیب

نویسندگان

1 گروه علوم تربیتی، واحد ارومیه، دانشگاه آزاد اسلامی، ارومیه، ایران

doi
10.71522/jiem.2024.07241187147
چکیده

هدف پژوهش حاضر بررسی چالش‌ها و آسیب‌های موجود در نظام آموزشی می‌باشد. این پژوهش از نظر هدف و ماهیت از نوع تحقیقات کاربردی، از نظر فلسفه پژوهش کیفی بوده و از نظر روش اجرا از نوع مطالعات ثانوی و فراترکیب است. جامعۀ آماری این پژوهش مقالات منتشر شده در نشریات معتبر داخلی و خارجی می‌باشد. ابزار گردآوری اطلاعات مطالعه اسناد و مدارک موجود بود. در فرایند تحلیل 301 مقاله در مرحله اول مورد مطالعه قرار گرفت. معیار پذیرش مقالات بازۀ زمانی مطالعه، جامعه و نوع مطالعه، تناسب با عنوان، محتوا و هدف پژوهش بود. مقالات نامرتبط در چند مرحله حذف شدند. درنهایت 23 مقاله وارد فرایند فراترکیب شده و مورد بررسی دقیق قرار گرفتند. یافته‌ها حاکی از آن است که سند تحول بنیادین آموزش و پرورش، علی‌رغم نقاط قوت و ظرفیت‌های فراوان با چالش‌هایی همچون جهانی شدن آموزش و پرورش، چالش‌های سیاستگذاری، کوتاهی در آموزش مهارت‌های اخلاقی، هنری و عملی، چالش‌های مالی، چالش‌های ارتباطی، کمرنگ بودن نقش اولیاء و جامعه در سازمان آموزش و پرورش، چالش‌های مفهومی، عدم آشنایی معلمان و اساتید با روش‌های نوین تدریس، چالش‌های مدیریتی، چالش‌های قانون‌گذاری و چالش‌های اجرایی مواجه است. بخش اصلی چالش‌ها به چالش‌های مدیریتی مربوط می‌شود. عدم توجه به این چالش‌ها می‌تواند منجربه ایجاد مشکلات هویت‌یابی و تأخیر در جامعه‌پذیری و عدم یادگیری مهارت‌های زندگی اجتماعی و محتویات درسی در دانش‌آموزان شده و برای نظام آموزشی هزینه‌های گزافی را به دنبال داشته باشد. بنابراین، ساختار آموزش و پرورش برای غلبه بر چالش‌های موجود در سازمان آموزش و پرورش در دنیای ووکا، باید در زمینه‌هایی همچون تمرکززدایی، فناوری سطح بالا، تشکیل کمیته‌های تخصصی، و مشارکت کارکنان، تحت تأثیر جهانی شدن قرار گیرد. اگر نظام آموزشی یك كشور چالش‌های آموزشی خود را مدیریت نکند، همه سطوح و اجزاء جامعه (نظام اجتماعی كل) دچار نوسان و آسیب شده، در نتیجه آهنگ توسعه كند و در درازمدت متوقف می‌شود. بنابراین، براساس نیازهای دانش‌آموزان نسل آلفا می‌توان اینگونه استنباط نمود که نیاز به بازنگری در اهداف، محتوا، روش تدریس و برنامه‌ریزی در آموزش وجود دارد، به نحوی که شالوده آن براساس نیازهای جامعه‌ استوار گردد.