فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

فضای سایبر را نمی­توان بدون درک نقش فضا به طور کامل درک کرد. فضای سایبر یک فضای پیچیده، غیرمتمرکز و پویا با اجزای متعدد و ویژگی­ های متنوع است. از این­رو، حوزۀ جغرافیای فضای سایبر نسبتاً جدید است و نسبت به سایر محیط‌ها بسیار تغییرپذیرتر است. اما آن چیز که در ابتدا به نظر می­رسید اینترنت قرار بود به جغرافیا پایان دهد؛ اما اینگونه نبود و فضای سایبر به عنوان مکمل فضای جغرافیایی به کار گرفته شد. لذا در عصر حاضر هر یک از علوم جغرافیایی در پی شناخت ابعاد فضای سایبر هستند که در این بین جغرافیای سیاسی دانشی است که مفاهیم فضای سایبر را مورد بحث و بررسی قرار می­دهد. بر این مبنا، پژوهش حاضر مبتنی بر روش تحلیل محتوا و استفاده از داده ­های کتابخانه­ ای در پی پاسخ به این سؤال است که مفهوم ­سازی و قلمرو جغرافیای سیاسی فضای سایبر چیست؟ یافته­ ها گویای آن است که فضای سایبر و فناوری­های مرتبط یکی از مهم­ترین منابع قدرت در هزارة سوم است. از این­رو، فضای سایبر یکی از مؤلفه­ های قدرت­زای ژئوپلیتیکی برای کشورها محسوب می­شود؛ به­طوری که امروزه کشورهای قدرتمند با بهره­گیری از ظرفیت­ های فضای سایبر بر دیگر کشورها تأثیر می­گذارند. بر این بنیاد، جغرافیای سیاسی فضای سایبر، از کُنش انسان با بُعد سیاسی بر فضای سایبر شکل می­گیرد. بنابراین، جغرافی­ سیاسی­ دانان می­توانند فضای سایبر را مطالعه و برنامه­هایی را جهت به سامان شدن این فضا به دولتمردان در راستای [ادارۀ بهتر آن] ارائه دهند.