فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

چکیده بررسی فراوانی و پراکنش جمعیت‌های زیستی و مقایسه آن‌ها با اکوسیستم‌های مشابه می‌تواند اطلاعات دقیقی درخصوص میزان آلودگی در اختیار محققین قرار دهد. با توجه به ورود پساب‌های صنعتی، شهری و کشاورزی به رودخانه اترک به نظر می‌رسد بررسی جمعیت‌های زیستی بخصوص زئوپلانکتون‌ها به‌عنوان بخشی از سطوح غذایی اکوسیستم‌های آبی بسیار پر اهمیت می‌باشد. مطالعه زئوپلانکتونی رودخانه اترک در طی دوره یکساله بین سال‌های 87-1386 در 10 ایستگاه و بصورت ماهیانه انجام گردید. نمونه برداری زئوپلانکتونی با استفاده از فیلتراسیون 100 لیتر آب توسط تور با چشمه 50 میکرون صورت گرفت و سپس نمونه‌ها با فرمالین 4 درصد فیکس و برای شناسایی به آزمایشگاه انتقال داده شد. در مجموع، 3 شاخه سیلوفورا، آرتروپودا و روتیفرا شناسایی گردید که فراوانی آنها به‌ترتیب 09/20، 61/12 و 36/7 قطعه در لیتر ثبت شده است. جنس‌های شناخته شده نیز شامل Chilodonella، Colpoda، Vorticella، Daphnia، Cyclops، Asplanchna، Ascomorpha و Brachionus بوده که در این میان جنس‌های Chilodonella با 86/7 قطعه در لیتر بیشترین و Ascomorpha با 4/2 قطعه در لیتر کمترین تعداد را داشته اند. بیشترین و کمترین میزان شاخص‌های تنوع زیستی شانون و سیمپسون به‌ترتیب مربوط به فصل بهار و فصل زمستان بود. همچنین روند تغییراتی ماهیانه فراوانی با دمای آب نشان داد که در فروردین‌ماه و مهرماه پیک افزایش جمعیتی داشته و در فصل زمستان با کاهش دمای آب و کاهش میزان دسترسی به غذا، جمعیت‌های زئوپلانکتونی به شدت کاهش یافته‌اند. نتایج در نهایت نشان داد که رودخانه اترک از لحاظ تنوع و فراوانی جمعیت های زئوپلانکتونی در وضعیت فقیری قرار داشته است.