بررسی انطباق مسؤولیت پزشک در فقه امامیه با اصل حسن نیت

نویسندگان

1 دکترای حقوق خصوصی؛ استادیار دانشگاه تهران پردیس فارابی، تهران، ایران

2 دکترای حقوق جزا؛ استادیار دانشگاه علامه طباطبائی، تهران، ایران. (نویسنده مسؤول)

doi
10.22037/mfj.v6i21-20.9483
چکیده

اصل حسن نیت ابتدا در حقوق رومی ژرمنی ظهور و توسعه یافته است و از آنجا وارد ادبیات حقوقی در کشور ما گردیده است. حسن نیت در نظام رومی ژرمنی دارای دو مفهوم مستقل است: حسن نیت به مفهوم تصور خلاف واقع معفو و قابل حمایت و حسن نیت به مفهوم درستی و صداقت در انعقاد، اجرا و تفسیر قرارداد. به تبع این دو مفهوم، دو بعد حمایتی و الزامی اصل حسن نیت وجود دارد که هر بعد، ناظر به یک مفهوم حسن نیت است. بررسی انطباق اصل حسن نیت با فقه امامیه و اصطیاد قاعده فقهی حسن نیت، نیازمند پاسخ به سؤالات متعددی است که این پژوهش صرفاً به یکی از آن‌ها پاسخ می‌دهد. از جمله سؤالات این است که آیا مصادیق معارض با اصل حسن نیت در فقه وجود دارد؟ برخی مسأله مسؤولیت پزشک در فقه امامیه را از مصادیق معارض اصل حسن نیت دانسته‌اند. در این پژوهش با تبیین اصل حسن نیت و مسؤولیت پزشک، ثابت شد مسؤولیت پزشک در فقه امامیه تنافی با اصل حسن نیت ندارد. یافته‌های این پژوهش حاکی از آن است که در روابط پزشک و بیمار به صرف این‌که فقدان سوء نیت پزشک ثابت شد، تعهد حسن نیت پزشک محقق نشده است. علاوه بر بحث فقهی، تغییرات تقنینی اخیر در این حوزه نیز مورد بررسی قرار گرفته است.