فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

از جمله راهکارهای کارآمد تولید محصولات کشاورزی با رویکرد ارتقای بهره‌وری، توسعه کشت‌های گلخانه‌ای است. در این زمینه، استان البرز، از پتانسیل ویژه‌ای برخوردار است، در عین حال با چالش‌هایی نیز مواجه است. بر این اساس، پژوهش حاضر با هدف «تحلیل راهبردی توسعه کشتهای گلخانهای‌ در استان البرز» با رویکرد آمیخته اجرا شد. در فاز کیفی، 17 نقطه قوت، 49 نقطه ضعف، 45 فرصت و 42 تهدید‌ در چهار بعد فنی- تولیدی، اقتصادی، اجتماعی و محیط‌زیستی با استفاده از تحلیل محتوای دیدگاه 19 نفر از خبرگان شناسایی شد. این افراد با روش نمونه‌گیری هدفمند از نوع گلوله برفی برای مصاحبه عمیق انتخاب شدند. در فاز کمّی نیز، اقدام به تحلیل سوآت با دریافت نظرات 25 نفر از صاحبنظران و با استفاده از پرسشنامه‌‌ای دوبعدی برای تعیین میزان اهمیت و شدّت عوامل بیرونی و درونی شد. در تحلیل محیط درونی، جمع ضرایب نهایی معادل 804/1- و مؤید غلبه ضعف‌ها بر قوت‌ها بود و در تحلیل فضای بیرونی نیز جمع ضرایب نهایی معادل 109/1- بود که نشان از غلبه تهدیدها بر فرصت‌ها داشت. بر این اساس، 20 راهبرد شامل چهار راهبرد‌ تهاجمی (SO)، پنج راهبرد‌ بازنگری (WO)، چهار راهبرد‌ رقابتی (ST) و هفت راهبرد تدافعی (WT) استخراج شد. تحلیل فضای راهبردی نشان داد که محیط راهبردهای توسعه کشت گلخانه‌ای به‌طور عمده در محدوده‌ تدافعی جای گرفت که در آن، راهبردهایی چون «بهینه‌سازی مصرف آب و انرژی و ارتقای بهره‌وری»، «اجرای الگوی کشت هوشمند»، «اجرای برنامه‌های ترویجی تخصصی»، «استفاده از سیستم‌های مدرن بازاریابی»، «توسعه مدیریت پسماند» و «توسعه سازوکارهای بیمه‌ای» اولویت بیشتری داشتند.