تحلیل نقش تسهیلگری ترویج در توسعۀ کارآفرینی روستایی بخش کالپوش شهرستان میامی استان سمنان

نویسندگان

1 گروه ترویج و آموزش کشاورزی، دانشکده علوم زراعی، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری، ساری، ایران

2 گروه ترویج و آموزش کشاورزی، دانشکده علوم زراعی، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری، ساری، ایران

3 گروه ترویج و آموزش کشاورزی، دانشکده علوم زراعی، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری، ساری، ایران

doi
10.22069/jead.2026.24133.1931
چکیده

این پژوهش با هدف تحلیل نقش تسهیلگری ترویج در کارآفرینی روستاییان بخش کالپوش شهرستان میامی به انجام رسید. پژوهش حاضر از نوع مطالعات ترکیبی (کیفی- کمی) متوالی است. در بخش کیفی 12 نفر از کارشناسان و کارآفرینان روستایی با استفاده از روش گلوله برفی و تا رسیدن به اشباع نظری مورد مصاحبه قرار گرفتند. اعتبارسنجی یافته‌ها توسط مشارکت‌کنندگان و تکنیک مثلث‌سازی تأیید شد. داده‎های بخش کیفی با استفاده از روش تحلیل محتوای کیفی استقرایی تحلیل شد. در بخش کمی از روش توصیفی- پیمایشی، داده‎های موردنیاز جمع‎آوری شده و با استفاده از آزمون کروسکال-والیس مورد تحلیل قرار گرفت. نمونۀ بخش کمی، 182 نفر از بهره‌برداران بودند که با استفاده از روش نمونه‌گیری طبقه‌ای تصادفی ساده انتخاب شدند. روایی صوری پرسشنامۀ محقق‌ساخته از طریق گروه متخصصان و پایایی با استفاده از ضریب آلفای کرونباخ (مقدار 91/0-72/0) تأیید شد. یافته‌های تحقیق نشان داد که هفت شاخص کلیدی (بعد آموزشی، بهره‌گیری از فناوری و تجهیزات نوین، دسترسی به منابع اطلاعاتی، بعد اجتماعی، بعد اقتصادی، آگاهی از قوانین و بعد محیط‌زیستی) در اثرگذاری ترویج مؤثر هستند. همچنین اثرگذاری در توسعۀ فعالیت‌های کارآفرینانۀ زراعی بیشتر از سایر فعالیت‌های کشاورزی است. توسعه و بهره‎گیری از فناوری‎های نوین در فعالیت‎های باغی، توجه به ابعاد محیط‎زیستی در فعالیت‎های زراعی، ارتقای آگاهی از قوانین بخش دام، طیور، آبزیان و صنایع تبدیلی و برگزاری دوره‎های آموزشی ویژۀ کارشناسان به‎منظور ارتقای نقش تسهیلگری ترویج در توسعۀ کارآفرینی روستایی پیشنهاد می‎شود.