فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

امروز، افزایش فراگیری و سهولت دسترسی به رسانه‌ها، همراه با تکامل مستمر روش‌های استخراج اطلاعات، منجر به ظهور منبع جدیدی از داده‌ها در تحقیقات اقتصادی شده است که به داده‌های رسانه‌بنیان شهرت یافته‌اند. روند فزایندۀ استفاده از این نوع داده‌ها در مطالعات و تحلیل‌های اقتصادی، نشان‌دهندۀ تحولی مهم در شیوه‌های جمع‌آوری و تحلیل اطلاعات در حوزۀ اقتصاد است. این پژوهش با استفاده از متون خبری به‌عنوان یکی از اصلی‌ترین منابع دادۀ رسانه‌بنیان و بهره‌گیری از روش‌های هوش مصنوعی و یادگیری ماشین، یک رویکرد نوآورانه برای تحلیل و پایش وضعیت اقتصادی ایران ارائه می‌دهد. در ابتدا، پیکرۀ متنی شامل 216/50 خبر اقتصادی روزانه به زبان فارسی ایجاد شد. در گام بعد، برای تبدیل اطلاعات کیفی متون خبری به داده‌های کمی، ابتدا با استفاده از روش مدل‌سازی موضوعی، این اخبار به دسته‌های موضوعی مشخصی طبقه‌بندی و سپس جهت‌گیری حسی (منفی، خنثی، مثبت) اخبار ذیل هر موضوع با استفاده از رویکرد تحلیل احساس مبتنی بر واژه‌نامه مشخص شد. در پایان، میزان دقت و قابلیت اتکای داده‌های استخراج‌شده از اخبار در پیش‌بینی شاخص مدیران خرید (شامخ) ـ که یکی از معتبرترین و پرکاربردترین شاخص‌های ارزیابی وضعیت اقتصاد کشور محسوب می‌شود ـ مورد سنجش و ارزیابی قرار گرفت. نتایج نشان داده‌اند که به‌کارگیری داده‌های رسانه‌بنیان می‌تواند خطای پیش‌بینی را نسبت به الگوهای مرسوم اقتصادی کاهش دهد. افزون‌بر این، روش پیشنهادی این پژوهش این امکان را فراهم می‌کند که بلافاصله پس از پایان هر ماه، با استفاده از اخبار منتشرشده در رسانه‌ها، وضعیت اقتصادی را پیش از انتشار آمار رسمی تحلیل و تبیین کرد.