تحلیل بازنمایی تصویری زنان در عکسهای اینستاگرام
نویسندگان
1 استادیارگروه نقاشی، دانشکده هنرهای تجسمی، دانشگاه هنر اصفهان، اصفهان، ایران
2 دانشیارگروه پژوهش هنر، دانشکده پژوهشهای عالی هنر و کارآفرینی، دانشگاه هنر اصفهان، اصفهان، ایران
3 دکتری پژوهش هنر، دانشکده پژوهش های عالی هنر و کارآفرینی، دانشگاه هنر اصفهان (نویسنده مسئول}. اصفهان. ایران
doi
10.22034/bmsp.2024.428697.1960چکیده
حضور گستردۀ زنان معاصر ایران در عکسهای ساخته و پرداختهشدۀ اینستاگرام، نوعی از زیست رسانهای را برای اکنون آنان رقمزده و پای مفهوم دگرمکان یا هتروتوپیای فوکو را به پژوهش باز کرده است. بازنمایی تصویری زنان، از سویی تحت قدرت انضباطی موجود در ساختار مکانمند رسانه قرار گرفته و ازسویدیگر، با حرکت در میان انبوهی از تصاویر بیپایان، به آشکارگی هرچه تمامِ خود نزدیک شده و پژوهش را به حادواقعیت بودریار رسانده است. بهاینترتیب، امر بازنمایی تصویری زنان در خوانشی همزمان فوکویی-بودریاری پیش برده شده است. این مقاله با هدف روشن ساختن تصویر معاصر و رسانهای زنان و در پی پاسخ به پرسش اصلی پژوهش، که بر ارتباط ساختار فناورانه هتروتوپیای رسانهای اینستاگرام ذیل اصل اول هتروتوپیا (هتروتوپیای انحرافی) با تصویر زنان معاصر ایران در حادواقعیت رسانهای قرار گرفته است، به مشاهدۀ عکسهایی از آنان در بازۀ زمانی دیماه ۱۴۰۰ تا مرداد ۱۴۰۲ در میان صفحات کاربری عمومی این شبکه پرداخته و از راه بهرهمندی از روش نمونهگیری هدفمند، ۶۰ داده را که در سطحی از افراط یا شدت تطابق با چارچوب نظری پژوهش قرار گرفتهاند، انتخاب کرده و آنها را ذیل پارادایم تفسیری - برساختی به روش تحلیل محتوای کیفی سپرده است. نتایج حاصله روشن میکند که قدرت جاری در ساختار انضباطی و گفتمانهای رسانهای هتروتوپیای انحرافی اینستاگرام، بدن-ابژههایی حادواقعی و منقاد شده از زنان را به همراه داشته است که در قالب بدنهایی منفعل بازنمایی شدهاند.
