فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

تحلیل گفتمان انتقادی به رمزگشایی ایدئولوژی‌های پنهان شده در متن و تحلیل روابط نابرابر حاکم بر رسانه می‌پردازد. این که خبرگزاری‌ها چه تکنیک-هایی را علیه گفتمان مخالف بکار می‌گیرند و کنشگران غیرخودی را چگونه بازنمایی می‌کنند، از اهداف تحلیل گفتمان انتقادی است. الگوی تحلیل جامعه - معناشناختی ون لیوون (2008) الگوی مناسبی است که به‌وسیله آن می‌توان نحوه بازنمایی کنشگران اجتماعی و نمودهای متنی آن را در متون مختلف از جمله متون مطبوعاتی مورد بررسی قرارداد. این پژوهش با بررسی دو مقاله مرتبط با حوادث سال 1401 ایران از دو خبرگزاری برجسته العربیه و الجزیره، قصد دارد ایدئولوژی صاحبان این خبرگزاری‌ها و موضع آن‌ها نسبت به این حوادث را روشن سازد. یافته‌های پژوهش نشان می‌دهد خبرگزاری العربیه علی‌رغم ادعای بی‌طرفی در انتقال اخبار این جریان، ولی به طور هدفمند و با فعال‌سازی منفی و ارزش‌دهی منفی جبهه حاکم، به قطب‌بندی و غیریت‌سازی دست‌زده و از آن‌ها تصویری خشن و خون‌ریز ارائه داده است و کنشگران طرف دیگر را با منفعل‌سازی، ارزش‌دهی مثبت و نام‌دهی و هویت‌دهی، کنشگرانی مظلوم و صاحب حق نشان داده است. خبرگزاری الجزیره بر خلاف العربیه در جریان انتقال این اخبار سعی کرده با کتمان و یا کم‌رنگ کردن کنشگران جبهه حاکم و ارزش‌دهی منفی هر دو طرف، سیاست محتاطانه‌ای پیش بگیرد.