عوامل مؤثر بر استفادۀ شهروندان تهرانی از تلویزیون‌های اینترنتی داخل کشور

نویسندگان

1 استاد گروه علوم ارتباطات، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه آزاد اسلامی ، واحد علوم و تحقیقات تهران، تهران، ایران

2 دانشجوی دکتری علوم ارتباطات، دانشکده ادبیات،علوم انسانی و اجتماعی، دانشگاه آزاد اسلامی ، واحد علوم و تحقیقات تهران، تهران، ایران

3 دانشیار گروه مطالعات فرهنکی و رسانه ، دانشکده علوم اجتماعی،ارتباطات و رسانه، داشگاه آزاد اسلامی (نویسنده مسئول)، واحد تهران مرکزی، تهران، ایران

doi
10.22034/bmsp.2024.403251.1896
چکیده

تلویزیون‌های اینترنتی داخل کشور در سال‌های اخیر به‌‌عنوان امکانی جدید در کنار رسانۀ ملی و شبکه‌های ماهواره‌ای در دسترس شهروندان قرار گرفته است و ازآنجایی‌که رسانۀ ملی با روند کاهش مخاطبان روبه‌رو است، پژوهش حاضر با هدف شناخت عوامل تأثیرگذار بر استفادۀ شهروندان تهرانی از تلویزیون‌های اینترنتی داخل کشور و با استفاده از نظریۀ "استفاده و رضامندی" انجام شده است. روش پژوهش پیمایشی است و جامعۀ آماری آن شهروندان تهرانی ۱۵ سال و بالاتر است که از تلویزیون‌های اینترنتی داخل کشور شامل آیو، نماوا و لنز استفاده می‌کنند. گردآوری اطلاعات با استفاده از پرسش‌نامه‌های محقق‌ساخته صورت گرفته است و حجم نمونۀ آن ۳۸۴ نفر است. بر اساس نتایج پژوهش، مهم‌ترین دلایل استفاده از این رسانه شامل سرگرمی و لذت، دسترسی به برنامه‌ها در زمان و مکان دلخواه، سانسور کمتر برنامه‌ها نسبت‌به رسانۀ ملی، دسترسی‌به برنامه‌های جدیدتر نسبت‌به برنامه‌های رسانۀ ملی و دسترسی‌به برنامه‌های متنوع‌تر نسبت‌‌به برنامه‌های رسانۀ ملی است. پس از دسته‌بندی انگیزه‌های مخاطبان مشخص شد، مخاطبان تنها برای برآورده‌ساختن نیازهای عاطفی خود این تلویزیون‌ها را تماشا می‌کنند و تلویزیون‌های اینترنتی در تأمین نیازهای شناختی، شخصی و اجتماعی مخاطبان موفق نبوده‌اند. همچنین، بین ویژگی‌های جمعیت‌شناختی (سن، جنس، میزان تحصیلات، تأهل و شغل) مخاطبان با انگیزۀ آن‌ها برای تماشای تلویزیون‌های اینترنتی رابطه وجود دارد.