تبیین و توسعه ابعاد محتوایی استراتژی تحول دیجیتال
نویسندگان
1 دانشجوی دکتری، دانشکده مدیریت، دانشگاه تهران، تهران، ایران
2 دانشیار، دانشکده مدیریت دانشگاه تهران، تهران، ایران
3 دانشیار، دانشکده مدیریت دانشگاه تهران، تهران، ایران
doi
10.22034/smsj.2023.396167.1847چکیده
از آنجا که فناوریهای دیجیتال ابعاد مختلف سازمانها را تحتتأثیر قرار داده تا جایی که کمترین کسبوکاری را در صنایع مختلف میتوان مستقل از این نوع فناوریها تصور کرد. از این رو، سازمانها برای رقابت و بقا، راهی جز تحول دیجیتال ندارند و در صورت مقاومت یا تأخیر برای شروع اقدامات دیجیتالیسازی، مسیر افول به روی آنها باز میشود. اولین گام حرکت در مسیر تحول دیجیتال، شکلدهی استراتژی تحول دیجیتال است. سازمانها در صورت عدم اتخاذ استراتژی برای تحول دیجیتال و به تبع آن پیادهسازی اشتباه و ناکامی، خسارات قابل توجهی را متحمل خواهند شد و بقای آنها نیز در خطر خواهد بود. بنابراین شکلدهی استراتژی تحول دیجیتال به دغدغه کلیدی برای سازمانها تبدیل میشود و فقدان چارچوب مرجع و جامع که ابعاد مختلف تحول دیجیتال را شامل شود، چالشی جدی و خلاء پژوهشی است. از این رو، هدف این پژوهش، شناسایی ابعاد محتوایی استراتژی تحول دیجیتال است. روش پژوهش، کیفی از نوع آمیخته است. ابتدا با بررسی نظاممند پیشینه موضوع به روش فراترکیب، پس از غربالگری و تحلیل 22 مقاله منتخب، از طریق کدگذاری باز، کدهای اولیه شناسایی و سپس با 17 نفر از خبرگان که به صورت هدفمند انتخاب شدند، مصاحبههای عمیق نیمهساختار انجام و دادههای حاصل با روش تحلیل محتوای کیفی جهتدار سیه- شانون بررسی شد. بر حسب یافتههای پژوهش، 72 کد شناساییشده به 5 بعد و 14 مؤلفه تبدیل شدند. در چارچوب نهایی ارزش (مدل کسب وکار، تجربه مشتری، تجربه کارکنان و فرایندهای عملیاتی)، فناوریهای دیجیتال (فناوریهای تحولآفرین و فناوریهای معمول)، حکمرانی (سبک رهبری و حکمرانی، اکوسیستم و ساختار و مدل عملیاتی)، قابلیتهای پویای تحول دیجیتال (قابلیت تحول و قابلیت دیجیتال) و منابع (منابع مالی، منابع انسانی و منابع دانشی) ابعاد و مؤلفههای شناسایی شده در این پژوهش هستند.