تطبیق الگوی حکمرانی متعالی و فناوری نوین زنجیره بلوکی در صنعت فناوری مالی

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری، دانشکده مدیریت و حسابداری، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران

2 استادیار، دانشکده مدیریت و حسابداری، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران

3 دانشیار، دانشکده مدیریت و حسابداری، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران

doi
10.22034/smsj.2024.436656.1985
چکیده

اساس شکل‌گیری علوم، حرکت جوامع و نظام‌های سیاسی به سوی رشد و از وضع موجود به وضع مطلوب ‌است. توسعه پایدار در قالب تدوین و اجرای مدل‌های حکمرانی مانند حکمرانی متعالی تحقق می‌یابد. فناوری‌های نوظهور همانند زنجیره بلوکی نیز موجب تحول کسب‌وکارها به‌خصوص در صنعت فناوری مالی شده‌است. هدف پژوهش ارائه مدل کاربردی-توسعه‌ای برای تطبیق ابعاد حکمرانی متعالی و زنجیرة بلوکی به صورت آمیخته ‌است. با بررسی پیشینه پژوهش، تعداد 10 بُعد برای حکمرانی متعالی و 13 ویژگی برای زنجیره بلوکی احصا شدند. برای تأیید آنها بر اساس نظر 30 خبره، از روش دلفی فازی با پرسش‌نامه استاندارد استفاده شد و منجر به تأیید تعداد 9 بُعد برای حکمرانی متعالی و 13 ویژگی برای زنجیرة بلوکی گردید. با روش تحلیل عاملی اکتشافی بر اساس نظر 217 خبره، از 13 ویژگی زنجیره بلوکی، تعداد 6 بُعد استخراج شدند و روایی ابزار را خبرگان و پایایی با مقدار بالای 7/0 برای هر بُعد تأیید کردند. ابعاد نهایی برای حکمرانی متعالی شامل فرایند، ساختار، شناخت و ارزش‌ها، قانون اساسی، سازمان و نهاد، مدیریت عملکرد، خط‌مشی‌گذاری، نیروهای بین‌المللی و جهانی، اخلاق-پاسخگویی- شفافیت و برای زنجیره بلوکی شامل ساختار، فرایند تشکیل شبکه، فرایند توسعه شبکه، تعامل درون شبکه، بهبود عملکرد و شفافیت-ایمنی است. روابط میان ابعاد نهایی حکمرانی متعالی و زنجیره بلوکی با روش مدل‌سازی ساختاری تفسیری تببین شدند و مدل نهایی تطبیقی به دست آمد. نتیجه آن‌که ابعاد فناوری زنجیره بلوکی با ابعاد حکمرانی متعالی منطبق و در ارتباط دوسویه هستند.