فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

مقاله‌ حاضر به بازپیکره‌بندی دین در جامعه‌ ریسک جهانی می‌پردازد. ظهور و بسط مخاطرات در مقیاسی جهانی، چالشی جدی برای بسیاری از سازه‌های‌ اجتماعی ایجاد نموده است. هدف محوری این پژوهش، وارسی نقش دین در جامعه جهانی ریسک است. این هدف در قالب وارسی و پاسخ به چهار پرسش‌ محوری حول چیستی جایگاه دین در جامعه‌ ریسک جهانی پیگیری خواهد شد. رویکرد غالب این پژوهش کیفی، و روش آن از نوع توصیفی و اکتشافی است. نشان داده خواهد شد که پیدایش و گسترش مخاطرات و بحران‌ها در مقیاسی جهانی، جوامع مختلف را در معرض تحولات بنیادین قرار داده‌اند. این ریسک‌ها بیش از آنکه از طبیعت یا نیرویی خارجی ناشی شده باشند، برآمده از نتایج ناخواسته و عوارض جانبی قرن‌ها تلاش‌ و سیاست‌های انسان مدرن جهت عقلانی‌سازی و متعین‌سازی جهانی عینی بوده‌اند. علم، تکنولوژی و بسیاری از نهادهای عقلانی که زمانی قرار بود پیشرفت و رفاه را برای انسان مدرن به ارمغان بیاورند خود به مهمترین تهدید و منشا خلق انواع ریسک‌ها بدل شده‌اند. سیطره و تعیین‌کنندگی ریسک‌ها در مقیاسی جهانی، جهان معاصر را در مقیاسی گسترده در معرض یک تحول بنیادین قرار داده‌اند، اما این یک تحول ساده و گذر از یک نظم و به نظم جدیدی نیست. این تحول قدم گذاشتن به عرصه عدم‌تعین‌ها، نااطمینانی‌ها و سیالیت‌هاست. در این روند بسیاری از نهادهای اجتماعی در معرض نوعی چالش و استحاله بنیادین قرار گرفته‌اند و این زمینه را برای بازپیکره‌بندی جوامع گوناگون فراهم نموده است. در این مقاله، این روند جهانی ذیل نظریه جامعه ریسک جهانی مورد بررسی قرار خواهد گرفت و سعی خواهد شد ضمن مرور عوامل و همچنین ویژگی‌های این جامعه، بر تاثیرات عمیق جهانی‌شدن ریسک‌ها بر دین در عصر معاصر تمرکز شود. برخی از پیامدها و همچنین ظهورات دین در جامعه ریسک جهانی مورد واکاوی قرار خواهند گرفت. در نهایت به شکلی مبسوط به یکی از مهمترین ظهورات دین در روند جهانی‌شدن ریسک‌ها، یعنی سازمان‌های دینی فراملی و همچنین ویژگی‌ها، اشکال و نمودهای بنیادین آنها پرداخته خواهد شد.