فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

سیاستگذاری قومی، در کشورهایی که دارای چندین قومیت بوده‌اند، همواره یکی از دغدغه‌های جامعه و دولت است. چگونگی این سیاستگذاری‌ها و الگوی مناسب آن و به صورت خاص، مؤلفه‌های تشکیل دهندۀ این سیاستگذاری، بسیار حائز اهمیت هستند. الگوهای گوناگونی برای این سیاستگذاری وجود دارد که از «همانندسازی» که الگویی برای از بین بردن تمایزات قومی است تا الگوهای تکثرگرایِ «برابر» و «نابرابر». در این میان برای جامعۀ ایران که از سده‌ها پیش، اقوام گوناگون در آن زیسته و ملتی به‌نام ایران را تشکیل داده‌اند، سیاستگذاری قومی می‌تواند مبتنی بر الگوی «وحدت در کثرت» باشد که برای طبیعت ملت و دولت آن سازگارتر و به‌صلاح جامعه و دولت نزدیک‌تر است. در جمهوری اسلامی ایران، اسناد بالادستی کم‌وبیش به مقولۀ قومیت‌ها نیز پرداخته‌اند و رهبرانِ آن نیز همواره بر حقوق اقوام و مشارکت آن‌ها در امور توجه داشته‌اند و با در نظر داشتن این دو، مقالۀ حاضر به‌دنبال پاسخ به این پرسش است که مؤلفه‌های الگوی سیاستگذاری قومی در جمهوری اسلامی چیست؟ و با تحلیل بیانات رهبری و اسناد بالادستی، در پی استخراج این مؤلفه‌هاست و آن‌ها را این 5مورد می‌داند: 1. دین‌مداری؛ 2. وحدت ملی؛ 3. همزیستی اقوام؛ 4. وجود تنوع به‌عنوان یک فرصت؛ و 5. حق‌مداری، که هدف اصلی از پرداختن به این‌ها، ایجاد یک منظومۀ مفهومی برای رسیدن به‌سیاستگذاری مبتنی بر «مشارکت» اقوام در تمام شئون کشور است.