طراحی مدل کارآمدسازی یارانهها برمبنای حکمرانی خوب
نویسندگان
1 دانشآموخته دکتری مدیریت دولتی؛
2 استاد گروه مدیریت، دانشگاه پیام نور تهران؛
3 دانشیار گروه مدیریت، دانشگاه پیام نور تهران (نویسنده مسئول)؛
4 دانشیار گروه مدیریت، دانشگاه پیام نور تهران؛
doi
10.22034/mr.2022.5119.4920چکیده
پژوهش حاضر با هدف طراحی مدلی برای کارآمدسازی یارانهها برمبنای حکمرانی خوب انجام شده و تلاش دارد ویژگیها و عناصر «یارانه خوب» - یعنی یارانهای که تبلوری از شاخصهای حکمرانی خوب باشد - شناسایی و نحوه ارتباط آنها با شاخصهای حکمرانی خوب را تبیین کند. در این راستا ضمن اتخاذ روش ترکیبی از نوع اکتشافی متوالی، نخست در بخش کیفی با استفاده از روش تحلیل مضمون، ادبیات نظری و همچنین آرا و نظرات خبرگان مرتبط با موضوع که از طریق مصاحبه جمعآوری شده بود، مورد بررسی و تحلیل قرار گرفت و عناصر کارآمدی یارانه یا همان مؤلفههای یارانه خوب تحت 9 عنوان (سیاست و برنامه کارشناسی و مناسب، هدفگیری کامل جامعه هدف و توزیع مناسب یارانه بین آنها، شفافیت و قابلیت رهگیری، عدم ایجاد تبعات منفی یا زمینه برای فساد، محدوده زمانی مشخص، حجم منطقی منابع یارانه و تخصیص بهینه آنها، توانمندسازی مشمولان و حل ریشهای مسائل موضوعه، مدیریت باورها و انتظارات و جلب مشارکت و همکاری ذینفعان، ارزیابی و بهبود مستمر) شناسایی و ضمن تعیین نحوه ارتباط آنها با شاخصهای حکمرانی خوب، مدل اولیه تحقیق ترسیم شد. در بخش کمّی برای سنجش اعتبار نتایج بخش کیفی، مدل اولیه در قالب پرسشنامه محققساخته در اختیار مجموعه گستردهتری از خبرگان قرار گرفت. در این مرحله از شاخص میانگین برای تحلیل نظرات خبرگان استفاده شد و همه روابط مفروض در مدل اولیه با کسب نمره بالاتر از متوسط 3، مورد موافقت خبرگان واقع شدند. همچنین معناداری نتایج با استفاده از آزمون کای دو و میزان اهمیت روابط نسبت به یکدیگر از طریق آزمون رتبهبندی فریدمن تأیید و مدل نهایی پژوهش طراحی شد.
