فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

متون معرفتی از موقعیت‌های رسانه‌ای هستند که در چارچوب آن‌ها نحوة دسترسی گفتمان‌‌ها در رسانه، واکاوی می‌شود. در این مقاله، با تمرکز بر متون معرفتی تلویزیون جمهوری اسلامی، تلاش شده است، فرایند تثبیت و بازتولید گفتمان مسلط، به شیوه‌ای نظام‌مند بررسی شود، تا مشخص شود این گفتمان با چه راهبردی‌هایی مشروعیت و مقبولیت خود را کسب می‌کند. بدین منظور، مجلة تصویری زاویه که از برنامه‌های صداوسیما در حوزة علوم‌ انسانی محسوب می‌شود؛ به‌عنوان نمونة موردی پژوهش، انتخاب و با روش تحلیل گفتمان انتقادی 44 قسمت از آن، طی سال‌های 1397 تا شهریور 1400، بررسی شده است. طبق نتایج این پژوهش، این برنامه، در لایه‌های مستتر، با مرکزیت قرار دادن دال‌محوری اسلام‌ ناب محمدی، با راهبرد‌های گفتمانی همچون غیریت‌مندی، بازتولید "خود" و "دیگری"، مداخلة هژمونیک، برچسب‌زنی، آلوده‌انگاری و ... از نظام فکری گفتمان‌های معارض، شالوده‌شکنی می‌کند. طبق نتایج، این برنامه در لایه‌‌های سطحی، داعیة یاری‌رسانی به حوزة عمومی را مطرح می‌سازد؛ اما با مطالعة نظام‌مند مشخص شد منازعات گفتمانی صورت‌بندی شده؛ نه در جهت تشکیل حوزة عمومی، بلکه فقط در جهت تثبیت گفتمانی است و این برنامه نسخة تقلیل‌یافته‌ای از حوزة عمومی را به نمایش می‌گذارد که در ورای آن، اهداف گفتمانی مستتر است.