بازطراحی چارچوب معیشت پایدار (SLA) با رویکرد روستا تعاون با استفاده از روش بیزی

نویسندگان
doi
10.22034/ajcoop.2021.128572
چکیده

معیشت پایدار در دﻫﻪ ی 1980ﺑﻪ ،ﻋﻨﻮان یکرویکرد جدید در ﻣﺒﺤﺚ ﺗﻮﺳﻌﻪ روستائی وﺑﺎ ﻫﺪف ﮐﺎﻫﺶ و ریشه ﮐﻨﯽ ﻓﻘﺮروستائی ﻣﻄﺮح ﺷﺪ دستیابی به معیشت پایدار روستائی، ﺑﺪونﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪدارائی ﻫﺎ وسرمایه ﻫﺎی معیشت درروﺳﺘﺎﻫﺎ اﻣﮑﺎن پذیرﻧﻤﯽ ﺑﺎﺷﺪ. پژوهش حاضر جزو تحقیقات کمی از نوع روش همبستگی است وازنظر هدف کاربردی و از ﻟﺤﺎظ گردآوری داده ﻫﺎ از ﻧﻮع پیمایشی محسوب می شود . هدف اصلی آن طراحی الگوی معیشت پایدار(تاثیر سرمایه های معیشتی) با رویکرد روستا تعاون انجام شده است. جامعه آماری پژوهش حاضر را مدیران تعاونی های طرح روستا تعاون تشکیل می دهند(405(N= که با استفاده از روش نمونه گیری انتساب متناسب و فرمول کوکران 198 نفر در پژوهش مشارکت داشتند.از ﭘﺮﺳﺸﻨﺎﻣﻪ ای ﺳﺎﺧﺘﺎرﻣﻨﺪ و ﻣﺤﻘﻖ ﺳﺎﺧﺘﻪ بعنوان اﺑﺰار ﮔﺮدآوری داده ﻫﺎ دراین تحقیق بهره گرفته شد. روایی محتوایی و صوری پرسشنامه بوسیله پانل متخصصان تایید شد. با استفاده از پیش آزمون و محاسبه ضریب آلفای کرونباخ از پایایی آن اطمینان حاصل گردید. یافته‌ها نشان داد، متغیرهای سرمایه مالی (419/.)، سرمایه فیزیکی (402/.)، سرمایه اجتماعی(314/.)، سرمایه انسانی(256/.) و سرمایه طبیعی (222/.)، بترتیب موثرترین متغیرها بر معیشت پایدار اعضای تعاونی های تحت پوشش طرح روستا تعاون می باشند. نتایج بدست آمده از تحلیل یافته با استفاده از روش بیزی (Baysian SEM)  نشان داد که میزان پایداری و استمرار در کسب وکار در سرمایه مالی، دسترسی به وسائل ارتباطی، در سرمایه فیزیکی، مشارکت در فعالیت های مرتبط با بحران های اجتماعی در سرمایه اجتماعی، علاقه به کار ی جدید و نوآوری در سرمایه انسانی و امکانات بالقوه طبیعی روستا برای گردشگری درسرمایه طبیعی بیشترین تاثیر را روی معیشت پایدار داشته اند.

کلیدواژه‌ها
افراد روستایی با پس­انداز و سرمایه‌گذاری مناسب و استفاده مناسب از سرمایه خرد تجمیع شده با عضویت در شرکت تعاونی می­توانند دسترسی راحت و سهل­تری به وام و تسهیلات نسبت سایر افراد داشته باشند., با توجه به اینکه مردم روستا از محیط و امکانات روستای خود نسبت به افراد بیرونی دارای آگاهی بیشتری هستند، با راه­اندازی تعاونی­های توسعه روستایی و یا دهیاری برای مشارکت جمعی در فعالیت­های بحرانی، کارهای آن‌ها می­تواند مؤثر واقع گردد. علاوه بر این، باعث تقویت انگیزه مردم روستا در همکـاری و مشـارکت می­شود., ﻳﻜﻲ از ﭼﺎﻟﺶ­های ﺗﻌﺎوﻧﻲ­ﻫﺎی روستا، ﺳﺮﻣﺎﻳﻪ اﺟﺘﻤﺎﻋﻲ اﻋﻀﺎی ﺗﻌﺎوﻧﻲ ﺑﻮد. ﭘﻴﺸﻨﻬﺎد می‌شود اﻋﻀﺎی ﺗﻌﺎوﻧﻲ در زﻣﻴﻨﻪ­های مختلف ﺳﺮﻣﺎﻳﻪ اﺟﺘﻤﺎﻋﻲ و همچنین، ﺑﻪ­ﻣﻨﻈﻮر رﻓﻊ ﻣﻮاﻧﻊ ﻣﺪﻳﺮﻳﺘﻲ، ﺑﺮﮔﺰاری دوره­ﻫﺎی آﻣﻮزﺷﻲ ﺑﺮای ﻣﺪﻳﺮان درزمینه روش­ﻫﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﻣﺸﺎرﻛﺘﻲ ﻣﻮرد آﻣﻮزش ﻗﺮار ﮔﻴﺮﻧﺪ و با برگزاری کلاس‌های آﻣﻮزﺷﻲ، روﺣﻴﻪ ﻣﺸﺎرﻛﺖ ﺑﻴﻦ روﺳﺘﺎﻳﻴﺎن ﭘﺮورش یابد., با توجه به اینکه طرح روستا تعاون منجر به بهبود سرمایه­ها شده است، همچنان که مطالعه (Paul & Vogl, 2013) نیز این نتیجه را تائید می­کند، لذا، باید روستاییان مستعدی که دارای زمین­های خرد و سرمایه‌های اندک هستند را تشویق نمود که اقدام به فعالیت طرح روستا تعاون نمایند و با ایجاد و تقویت تشکل­ها و تعاونی توسعه روستایی در قالب طرح روستا تعاون آن‌ها را ترغیب نمود با عضویت در این تشکل­ها و تعاونی‌ها باعث توسعه هر چه بیشتر سرمایه مالی و در کنار آن اجتماعی شوند., با توجه به تأثیر مثبت و قابل‌توجه میزان مشارکت در فعالیت­های اجتماعی، پیشنهاد می‌شود که روستائیان از طریق تعاونی با استفاده از راهکارهای مختلف مانند استفاده از شبکه­های مجازی­، تقویت تعاملات اجتماعی بین زنان و مردان برای تبادل دانش و تجربیات­، شرکت در کارگاه‌های آموزشی برقراری ارتباط با متخصصان روستایی در مناطق روستایی اقدام نمایند., در یافته­های این تحقیق پاسخگویان میزان مشارکت زنان در طرح‌های روستا تعاون نسبت به سایر گویه های سرمایه اجتماعی از تأثیر کمتری برخوردار بوده است. لذا، پیشنهاد می‌شود با توجه به ساختار بافت روستا مدیران تعاونی طرح روستا تعاون زنان روستا را به مشارکت در کارهای غیر کشاورزی از قبیل صنایع‌دستی، فرش دستباف و بوم گردی تشویق نمایند., زیرساخت‌های ارتباطی فیزیکی برای دسترسی آسان به بازارهای شهری و ارتباط‌جمعی از قبیل اینترنت در روستاهای هدف برای ارتباط با جامعه بیرونی و همچنین، دسترسی آسان به پلتفرم­های آموزشی بر بستر وب احداث و راه­اندازی شوند., با توجه به تأثیر قابل‌توجه میزان پایداری و استمرار در کسب­وکار در سرمایه مالی، پیشنهاد می­شود، صندوق­های خرد محلی با حمایت دولت و سرمایه­گذاری مشترک افراد روستایی برای تأمین مالی به‌موقع و هدفمند برای پایداری کسب‌وکارهای خرد روستایی در قالب طرح روستا تعاون صورت پذیرد., برای بهره­مندی از توان و ظرفیت افراد روستایی در کاره‌ای مشارکتی، با ترویج فرهنگ کار گروهی و جمعی باتربیت تسهیلگران توسعه روستایی نسبت به ساماندهی افراد در قالب شرکت­های تعاونی توسعه روستایی اقدام گردد., با توجه به نتایج پژوهش، طرح روستا تعاون اثر مثبتی بر روی مؤلفه­های سرمایه فیزیکی دارد برای بهبود در سرمایه فیزیکی خانوار عضو طرح روستا تعاون ازجمله خرید تجهیزات حمل‌ونقل، ایجاد جاده مناسب و دسترسی بیشتر به رسانه­ها و شبکه­های ارتباطی فراهم گردد., در نتایج این پژوهش مؤلفه دسترسی به وام توسط پاسخگویان مؤثر بوده است. وام­هایی با بهره‌ی کم و اقساط طولانی و دسترسی به اعتبارات خرد و ابزار تأمین مالی توسط بانک توسعه تعاون و صندوق ضمانت سرمایه­گذاری تعاون پیشنهاد می­گردد در اختیار خانوارهای روستایی تحت پوشش طرح روستا تعاون قرار گیرد., برای استمرار و پایداری کسب‌وکار­های خرد و خانگی که با مشارکت گروهی اعضای روستاها در قالب تعاونی شکل‌گرفته‌اند دولت سالانه از محل منابع صندوق توسعه ملی تسهیلات با نرخ ترجیحی را به تشکل‌های تعاونی روستایی تخصیص دهد., اعمال مشوق­های مناسب به‌منظور حمایت از تنوع‌بخشی به اقتصاد روستایی، گسترش کشاورزی هوشمند و توسعه زنجیره تأمین, استقرار نظام سیاست­گذاری مبتنی بر مشارکت مردم محور (تعاونی) به­ویژه در نواحی روستایی در چارچوب طرح روستا تعاون به‌منظور ارتقاء عدالت سرزمینی و بهبود اثربخشی و پویایی بخش روستایی با توسعه اشتغال پایدار, با توجه به اینکه عوامل اقتصادی و تأمین مالی یکی از مهم‌ترین ابزارهای لازم برای راه­اندازی تعاونی بخصوص در روستاها است، تمهیدات لازم نسبت ﺑﻪ رﻓﻊ ﻣﻮاﻧﻊ ﻣﺮﺗﺒﻂ ﺑﺎ ﻧﻈﺎم ﺑﺎﻧﻜﻲ، ﭘﺎﻳﻴﻦ آوردن ﻛﺎرﻣﺰد ﺗﺴﻬﻴﻼت ﺑﺎﻧﻜﻲ ﺑﺮای ﺗﺄﺳﻴﺲ ﺗﻌﺎوﻧﻲ، ﻛﻮﺗﺎه ﻧﻤﻮدن فرایند پرداخت وام، ﻫﻤﻜﺎری ﺑﺎﻧﻚ درزمینه قسط‌بندی ﻣﺘﻨﺎﺳﺐ اقساط ﺑﺎﻧﻜﻲ صورت پذیرد., با توجه به نتایج، طرح روستا تعاون منجر به ایجاد سرمایه مالی و بهبود درآمد شاغلان در این شغل می‌شود که افزایش درآمد نیز خود یکی از راهکارهای کاهش فقر و نابرابری است و باعث بهبود دارایی­های جاری و محصول تولیدی می‌شود. به‌منظور افزایش درآمد و رونق بیشتر فعالیت پرداخت تسهیلات بانکی کم‌بهره پیشنهاد می­گردد., تقویت پایه‌های اقتصادی در مراکز روستایی با ایجاد صنایع کوچک و متوسط و زنجیره مکمل تولیدات کشاورزی ایجاد اشتغال غیر کشاورزی برای روستاییان بیکار یا نیمه بیکار در یک منطقه با تمرکز بر طرح روستا تعاون موجبات مهاجرت معکوس و جلوگیری از مهاجرت روستاییان را تقویت می­کند., بهبود معیشت پایدار مناطق روستایی با کارآفرینی و تقویت زیرساخت اقتصادی، حمایت از طرف تقاضا و اقدام مداخله­ای دولت، تقویت سرمایه اجتماعی و توانمندسازی اجتماعی و تقویت زیرساخت فیزیکی ارتباط دارد و در این راستا باید گفت که با تقویت کارآفرینی از منظر اشتغال­زایی، افزایش درآمد، تولید ثروت، تنوع‌بخشی به درآمد و میزان تولیدات کشاورزی و غیر کشاورزی، کاهش ریسک معیشتی، افزایش امنیت غذایی پایدار می­توان به معیشت پایدار روستایی مساعدت نمود و بر دولت است که با ظرفیت‌سازی و توانمندسازی جوامع روستایی و ایفای نقش تسهیلگری خود با تقویت زیرساخت آموزشی، فرهنگی، اقتصادی و محیطی گام­های اساسی در بهبود معیشت پایدار روستایی بردارد., به­منظور بهبود، ارتقاء و پایدار نمودن معیشت جامعه روستایی، می­بایست سیاست‌گذاران، برنامه ریزان و مجریان برنامه­های توسعه روستایی نگاهی چند­بعدی و درعین‌حال، تمام­گرایانه، سامانه‌ای در تحلیل معیشت پایدار روستایی، عوامل ساختاری، مدیریتی، اقتصادی، اعم از درونی و بیرونی- که بر معیشت پایدار روستایی تأثیرگذار است داشته باشند., Alborz Mohammadi1, Maryam Omidi Naajafabadi2, alireza poursaeed3, Livelihood capital, livelihood sustainability, cooperative members, cooperative village, Bayesian analysis