فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

موضوع مناقصه در فعالیت‌های اقتصادی به‌معنای ایجاد فرصت‌ برابر برای فعالان‌ اقتصادی و کشف کمترین قیمت برای دستگاه‌های اجرایی است‌. بسیاری از فعالیت‌های تجاری و صنعتی در دستگاه‌های اجرایی دولتی یا عمومی از نوع معاملات بزرگ هستند که اجرای آن‌ها نیاز به برگزاری مناقصه عمومی یا مناقصه محدود دارد. همه‌ساله تعداد زیادی معامله تجاری از طریق مناقصه انجام می‌شود که با توجه به حجم عظیم آن حتّی درصد کمی انحراف از قانون در این حوزه می‌تواند فساد اقتصادی بزرگی شده و مبلغ شایان‌ توجهی را به‌خود اختصاص دهد. هدف از این مقاله طراحی یک سیستم مبتنی بر روش‌شناسی سیستم خبره فازی برای شناسایی میزان سلامت مناقصات است. این پژوهش دارای رویکرد اکتشافی بوده و مبتنی بر روش سیستم‌های خبره انجام شده است. این سیستم یک پایگاه دانش دارد که در آن قوانینی وجود دارند که میزان سلامت مناقصه یا انحراف از قانون مبتنی بر این قوانین استنباط می‌شود که به‌صورت قواعد اگر-آنگاه است. قوانین پایگاه دانش با بررسی قوانین بالادستی و همچنین نظرات خبرگان این عرصه به‌ویژه در دستگاه‌های نظارتی احصاء شده‌اند و سپس به حالت اگر-آنگاه تبدیل شده‌اند. برای طراحی سیستم خبره فازی از نرم‌افزار متلب استفاده می‌شود که امکان جمع‌آوری قواعد، کدنویسی قواعد و استنباط فازی را فراهم می‌کند. نتایج حاصل ۳۰ قاعده فازی برای سنجش درجه صحت مناقصات است. از سیستم طراحی شده می‌توان در دستگاه‌های حاکمیتی، دستگاه‌های نظارتی و کلیه دستگاه‌هایی استفاده کرد که برگزار‌کننده مناقصه بوده و قصد اطمینان از رعایت قوانین و سلامت مناقصات را دارند.