نقش سبک‌های رهبری آموزشی در تبیین رفتارهای سازمانی مثبت‌گرای معلمان در بستر تغییرات اجتماعی-فرهنگی

نویسندگان
doi
چکیده

پژوهش حاضر با هدف بررسی چگونگی تأثیر الگوهای رهبری مدیران مدارس بر تقویت رفتارهای سازمانی مثبت‌گرای معلمان در شرایط متأثر از دگرگونی‌های اجتماعی و فرهنگی انجام شد. روش‌تحقیق، توصیفی–همبستگی از نوع مقطعی با رویکرد کمی بود. جامعۀ آماری شامل تمامی معلمان مدارس دورۀ اول متوسطه شهر مرند در سال تحصیلی ۱۴۰۵–۱۴۰۴خورشیدی، بود که از میان ۲۷۰ نفر، ۲۳۰ نفر به روش نمونه‌گیری تصادفی خوشه‌ای چندمرحله‌ای انتخاب شدند. داده‌ها با استفاده از پرسش‌نامه‌های استاندارد گردآوری و از طریق آزمون کولموگروف–اسمیرنوف، ضریب همبستگی اسپیرمن و مدل‌یابی معادلات ساختاری به روش بوت‌استرپ تحلیل شدند. یافته‌ها نشان داد که هر سه سبک رهبری مورد بررسی اثر معناداری بر رفتارهای سازمانی مثبت‌گرا دارند. به‌گونه‌ای که رهبری تحول‌آفرین با ضریب مسیر 0/65 (001/0>p) بیشترین اثر مثبت، رهبری تبادلی با ضریب مسیر 0/31 (05/0>p) اثر مثبت اما ضعیف‌تر و رهبری عدم مداخله با ضریب مسیر 0/42- (01/0>p) بیشترین اثر منفی را بر این رفتارها برجای گذاشت. همچنین، شاخص‌های برازش (GFI=0/92 و RMSEA=0/06)، بیانگر مطلوب بودن مدل پیشنهادی بود. نتایج حاکی از آن است که استقرار رویکردهای رهبری تحول‌آفرین در مدیریت مدارس، ضمن تقویت سرمایه‌های روان‌شناختی معلمان، می‌تواند به ارتقای کیفیت تعاملات سازمانی، افزایش انگیزش و بهبود عملکرد نظام آموزشی در مواجهه با تحولات اجتماعی و فرهنگی منجر شود.