تعیین ‌شرایط ‌بهینه و اثر برخی تنش‌های محیطی ‌بر‌ جوانه‌زنی بذر و رشد گیاهچه چغندر برگی (Beta vulgarisvar. cicla)

نویسندگان
doi
10.22077/escs.2018.539.1106
چکیده

این تحقیق با هدف تعیین شرایط بهینه ‌‌جوانه‌‌زنی ‌بذر و رشد گیاهچه و اثر برخی ‌تنش‌های غیرزنده بر گیاه چغندر ‌ برگی ( Beta vulgaris var. cicla )، با آزمایش‌های‌ جداگانه، دمای ‌ثابت (10، 15، 20، 25، 30 و 35 درجه سانتی‌گراد)، دمای متناوب (10/20، 15/25 و 20/30 درجه سانتی‌گراد)، آبشویی (صفر، 6، 12، 18 و 24 ساعت)، شوری (صفر، 44.8، 89.7، 134، 179، 224 و 336 میلی­ مولار)، اسیدیته (5، 6، 7، 8، 9 و 10) در قالب طرح کاملاً تصادفی ‌و آزمایش خشکی (صفر، 0.2-، 0.4-، 0.6-، 0.8- و 1- مگاپاسکال) و دما (25، 20 و 15 درجه سانتی‌گراد) به‌صورت فاکتوریل در قالب طرح کاملاً تصادفی با سه تکرار ‌انجام شد. نتایج نشان داد‌ دمای کمینه 1.24 ± 1.92، بهینه 0.74 ± 25 و‌­ بیشینه جوانه‌زنی 1.67 ± ­45.8 درجه ­سانتی‌گراد است.­ حداکثر سرعت‌ جوانه‌زنی‌ در دمای متناوب 10/20 درجه ‌سانتی‌گراد مشاهده‌ شد. هیدرو پرایم 18 ساعته، 38 درصد جوانه‌زنی بذر را افزایش داد. سطحی از شوری که جوانه‌زنی را به نصف کاهش داد 7.4 ± 186 میلی‌مولار بود. تغییر اسیدیته محیط، از 7 به 5 و 9 به­ ترتیب جوانه‌زنی را 28.3 و 15 درصد کاهش داد. در دمای 25، 20 و 15 درجه سانتی‌گراد به ترتیب، پتانسیل آب پایه 0.96-، 0.80- و 0.78- مگاپاسکال برآورد شد. برطبق نتایج حاصل، چغندر برگی در مرحله جوانه‌زنی و رشد اولیه، گیاه پرتوقعی نبوده و با 17.3 درصد جوانه‌زنی و توانایی سازگاری در سطح شوری 336 میلی‌مولار، جهت کشت و کار در مناطق شور قابل توصیه است.