ارزیابی ژنوتیپ‎های یولاف زراعی (Avena sativa L.) با استفاده از شاخص‎های تحمل خشکی

نویسندگان
doi
10.22077/escs.2016.237
چکیده

یولاف به‌عنوان یکی از غلاتی که در اغلب نقاط دنیا کشت می ‎ گردد، دارای خواص غذایی و دارویی بسیاری است و این ظرفیت را دارد که در ایران نیز به‌طور اقتصادی کشت‌وکار شود، اما همانند بسیاری دیگر از محصولات زراعی تنش خشکی می ‎ تواند ازجمله موانع توسعه و تولید مطلوب آن باشد. لذا به­منظور مطالعه­ی تحمل خشکی 25 ژنوتیپ یولاف، مطالعه­ای در سال زراعی 92-1391 در قالب طرح بلوک­های کامل تصادفی با 3 تکرار در شرایط تنش خشکی و نرمال رطوبتی در مزرعه­ی تحقیقاتی پردیس کشاورزی و منابع طبیعی دانشگاه رازی کرمانشاه انجام شد. بر اساس عملکرد دانه در شرایط بدون تنش و دارای تنش خشکی، 14 شاخص مختلف تحمل و حساسیت به خشکی محاسبه شد. نتایج حاکی از وجود همبستگی معنی ‎ دار مثبت و بالایی بین MP ، GMP ، STI ، YI ، HAM ، K 1 STI و K 2 STI با عملکرد دانه در هر دو شرایط بود که نشان‌دهنده‌ی مناسب بودن آن ‎ ها برای غربال ‎ گری ژنوتیپ ‎ های متحمل به خشکی است. بر اساس تمامی محاسبات و تجزیه ‎ های آماری انجام شده ازجمله شاخص ‎ ها، روش رتبه ‎ بندی، تجزیه به مؤلفه ‎ های اصلی، بای ‎ پلات و تجزیه خوشه ‎ ای، ژنوتیپ ‎ های Ufrgs948886 و Euro به‌عنوان ژنوتیپ ‎ های با عملکرد بالا تحت هر دو شرایط دارای تنش و بدون تنش خشکی شناسایی شدند.