گروه بندی ارقام بهاره کلزا با استفاده صفات مورفولوژیکی و فیزیولوژیکی مرتبط با مقاومت به شوری

نویسندگان
doi
10.22077/escs.2015.181
چکیده

تولیدات کشاورزی شدید أ تحت تأثیر شوری خاک و اثرات مخرب غلظت نمک در خاک ­ های شور می ­ باشند و این عامل تمدن کشاورزی قدیمی و مدرن را تحت تأثیر قرار داده است. به ­ منظور بررسی اثر تنش شوری آب بر تعدادی از صفات مورفولوژیکی و فیزیولوژیکی مرتبط با مقاومت به شوری در دوازده رقم کلزای بهاره، آزمایشی بصورت کرت ­ های خرد شده با سه سطح شوری صفر، 150و 300 میلی ­ مولار در قالب طرح بلوک ­ های کامل تصادفی با سه تکرار به اجرا درآمد . در این پژوهش صفات ارتفاع بوته، طول ریشه، وزن­تر و خشک گیاه، وزن­تر و خشک ریشه، وزن صد ­دانه، عملکرد دانه در بوته، پتانسیل اسمزی، پتانسیل آب برگ، پرولین، Na + برگ ، K + برگ و K + /Na + برگ ارقام اندازه ­ گیری شد. تجزیه واریانس حاکی از وجود اختلاف معنی ­ دار بین ارقام مورد مطالعه برای تمامی صفات بود. از تجزیه ­خوشه­ای با روش UPGMA برای گروه ­بندی ارقام از حیث کلیه صفات و برای تمامی سطوح شوری استفاده شد. تجزیه­ خوشه ­ای در شرایط تنش شوری شدید منجر به تشکیل دو خوشه گردید که ارقام Heros و Comet در اکثر صفات مورد مطالعه میانگین کمتری را به خود اختصاص دادند، لذا می ­ توان از آن ­ ها بعنوان والدین حساس در تلاقی با ارقام متحمل مانند Craker و Amica جهت تهیه جوامع مناسب برای ترسیم نقشه ژنتیکی و مکان ­ یابی صفات کمی درگیر در مقاومت به شوری استفاده کرد. با شناسایی ارقام متحمل و حساس به شوری زمینه برای مطالعات مولکولی جهت درک درست سازوکار تحمل به تنش شوری در کلزا و ژن ­ های درگیر در این فرآیند فراهم خواهد شد.