واکاوی حکمرانی امنیتی برای مقابله با ناآرامی‌ها در جمهوری اسلامی ایران

نویسندگان

1 دانشیار گروه مدیریت بحران، دانشگاه امام حسین (ع)، تهران، ایران

2 نویسنده مسئول: استادیار و عضو هیئت‌علمی، دانشگاه عالی دفاع ملی، تهران، ایران

doi
چکیده

در خلال دهه‌های اخیر کشور با ناآرامی‌هایی مواجه شده است و نظام با تلاش‌های مستمر و چندجانبه، آن‌ها را مدیریت کرده است. متأسفانه این فعالیت‌ها در قالب حکمرانی امنیتی، مورد بی‌توجهی قرارگرفته و شناسایی و احصا نگردیده‌اند که این مطلب، مسئله این پژوهش است. هدف مقاله، شناسایی فعالیت‏های انجام‏شده در قالب حکمرانی امنیتی برای مقابله با ناآرامی‏ها در جمهوری اسلامی ایران است. نویسنده در این مقاله تلاش نموده است با بهره‌گیری از اسناد و منابع موجود، در کنار بررسی بیانات مقام معظم رهبری و انجام مصاحبه با 25 نفر از فرماندهان و مدیران مرتبط، مجموع فعالیت‌های انجام‌شده برای مقابله با ناآرامی‌ها در طول 40 سال گذشته را شناسایی و احصا نماید، از این‌ رو روش پژوهش، توصیفی، نوع پژوهش، کاربردی و روش گردآوری داده‌ها، کتابخانه‌ای و میدانی با ابزار مصاحبه (مصاحبه‌های عمیق و نیمه ساختاریافته) بوده است. نویسنده با روش تحلیل مضمون و نرم‌افزار مکس‌کیودا (MAXQDA) اطلاعات گردآوری‌شده را تجزیه‌وتحلیل نموده است.یافته‌های این پژوهش نشان می‌دهد کم‌توجهی به ساختارها و سیاست‌های هماهنگ‌کننده درون و بین‌بخشی سازمان‌های انتظام‌بخش، سبب عدم ایجاد هم‌افزایی و کاهش بهره‌وری شده است. دیگر یافته این نوشتار آن است به جز برخی فعالیت‌های سازمانی مانند ایجاد کمیته، سپاه و بسیج در دوره 1357-1368، در سایر مقاطع، فعالیت‌های «رویکردی» بیشتر در راستای «دکترین مردمی‌سازی امنیت» بوده است.