ساختارسازی امریکا در عراق و پیامدهای آن بر امنیت ملی این کشور

نویسندگان

1 استادیار، گروه علوم سیاسی، دانشگاه شاهد، تهران، ایران

2 دانشجوی دکتری مطالعات سیاسی انقلاب اسلامی، دانشگاه شاهد، تهران، ایران

3 نویسنده مسئول: دانشیار، گروه علوم سیاسی، دانشگاه شاهد، تهران، ایران

doi
چکیده

آمریکا همزمان با اشغال نظامی عراق، اقدام به ایجاد ساختارهایی در ابعاد چهارگانه نظامی ـ امنیتی، سیاسی، اقتصادی و فرهنگی ـ اجتماعی کرد. دیری نپایید که این اقدامات اثر خود را بر امنیت ملی عراق گذاشت. هدف از نگارش این مقاله بررسی ساختارسازی آمریکا در عراق در ابعاد چهارگانه مذکور و نقش آن بر امنیت ملی این کشور است. روش انجام این پژوهش از نوع تحلیل اسنادی بوده و گردآوری داده‌ها با ابزار فیش‌برداری کتابخانه‌ای و ازطریق مطالعه کتب، نشریات تخصصی، مقالات اینترنتی، پایان‌نامه‌های دانشجویی و پژوهش‌ها و گزارش‌های ارگان‌های رسمی جمهوری اسلامی ایران پیرامون این موضوع است.یافته‌های این پژوهش بیانگر آن است که آمریکا با ایجاد ساختارهای مؤثر در عراق، نفوذ خود را در این کشور نهادینه و تعمیق سازد و مسیری ایجاد نماید تا استقلال و امنیتی ملی عراق در رهان و گرو تأمین منافع آمریکا قرار گیرد. در این راستا در بعد نظامی ـ امنیتی، آمریکا اقدام به تأسیس نهادهایی چون پلیس و ارتش عراق، وزارت دفاع، نیروهای مرزبانی و نیروی دفاع مدنی عراق کرد. در بُعد سیاسی، تشکیل شورای حکومت انتقالی، ایجاد شوراهای استانی و کمیساریای عالی مستقل انتخابات توسط آمریکا ایجاد شد. این در‌حالی است که در بعد اقتصادی، ساختارسازی در حوزه انرژی، ایجاد صندوق توسعه عراق، احیای بانک مرکزی و تأسیس بانک تجارت عراق ازجمله نهادهای اقتصادی ایجادشده توسط آمریکا هستند. مهم‌ترین نهادی که آمریکا در بعد فرهنگی ـ اجتماعی در عراق ایجاد نمود، ساختارهای مبتنی بر جامعه مدنی به‌ویژه سمن‌هاست.