گزارشگری پایداری در ایران (مطالعه موردی : فولاد مبارکه اصفهان)
نویسندگان
1 استاد حسابداری، دانشکده اقتصاد، مدیریت و علوم اجتماعی دانشگاه شیراز، شیراز، ایران
2 دانشجوی کارشناسی ارشد حسابداری، دانشکده اقتصاد، مدیریت و علوم اجتماعی دانشگاه شیراز، شیراز، ایران
3 دانشجوی کارشناسی ارشد، دانشکده پردیس بین الملل و آموزشهای تخصصی دانشگاه شیراز، شیراز، ایران
doi
10.22034/iaar.2026.244176چکیده
در دنیای امروز، شرکتها با چالشهای زیستمحیطی، اجتماعی و اقتصادی متعددی روبرو هستند. در این میان، توسعه پایدار و گزارشگری پایداری به ابزاری حیاتی برای شفافیت و خلق ارزش پایدار تبدیل شده است. بررسی گزارش پایداری یکی از بزرگترین شرکتهای فولاد کشور، فرصتی مناسب برای تحلیل تأثیر این گزارشگری در کشور فراهم میآورد. صنعت فولاد، به دلیل مصرف بالای منابع و اثرات زیستمحیطی، نیازمند شفافیت و مسئولیتپذیری است. این پژوهش به بررسی گزارش پایداری شرکت فولاد مبارکه اصفهان در سال 1402 پرداخته است. طی سالهای اخیر، گزارشگری پایداری یکی از مهمترین حوزههای پژوهشی در حسابداری بوده است. معیار بررسی، بخش اول استانداردهای مصوب هیئت استانداردهای بینالمللی پایداری (ISSB) مرتبط با امور مالی است. پژوهشگران با تحلیل اهداف هر بند از این استانداردها و میزان بهکارگیری آنها در گزارش فولاد مبارکه دریافتند که شرکت با کسب %97/76 از %100 استانداردهای قابل بررسی (با مجموع وزن %78) تطابق بالایی با استانداردها دارد. برای افزایش پایایی، از ابزار هوش مصنوعی نیز استفاده شد. تحلیل مبتنی بر هوش مصنوعی که با حداقل سوگیری ممکن انجام شد، نشان داد که این شرکت %77 از وزن کلی استاندارد را کسب کرده است. این نتایج، تطابق بالای گزارش فولاد مبارکه با استاندارد ISSB S1 را نشان میدهد و تعهد شرکت به اصول پایداری را برجسته میسازد. تفاوت تحلیل پژوهشگران و هوش مصنوعی ناشی از تمرکز پژوهشگران بر اصول بنیادی و اهداف و توجه هوش مصنوعی به تطبیق ساختاری گزارش است، که این تمایز، رویکردهای تفسیری تحلیل انسانی و الگومحور بودن تحلیل هوش مصنوعی را نمایان میسازد.