تبیینی بر گسست و تحول نظری از تروریسم کلاسیک به تروریسم نوین

نویسندگان

1 نویسنده مسئول: استادیار روابط بین‌الملل، دانشکده حقوق و علوم سیاسی دانشگاه شیراز، شیراز،

2 دانشجوی دکتری علوم سیاسی، دانشکده حقوق و علوم سیاسی دانشگاه شیراز، شیراز، ایران

3 دانشجوی دکتری علوم سیاسی، دانشکده حقوق و علوم سیاسی دانشگاه شیراز، شیراز، ایران

doi
چکیده

تروریسم به‌عنوان پدیده­ای اجتناب­ناپذیر، کنشگران رسمی و غیررسمی سیستم بین­الملل را به شکل مستقیم و غیرمستقیم درگیر خود کرده است و به‌تدریج گستره جغرافیایی اقدامات تروریستی بیشتر شده است. این مقاله با بررسی توان پاسخ­دهی نظریه‌های مطرح در عرصه سیاست بین­الملل نسبت به تحول مفهومی تروریسم، به‌دنبال ارائه پاسخ به این پرسش است که مهم­ترین مشخصه­های تحول نظری از تروریسم کلاسیک به مدرن کدامند؟ برهمین‌اساس با بیان اینکه، نظریات مطرح در عرصه سیاست بین­الملل، نتوانسته تروریسم نوین را به‌خوبی تحلیل کنند، این فرضیه را مورد ارزیابی قرار داده است که براساس نگاهی سیستمی و چندسطحی باید گفت که به‌دنبال فرایند جهانی­شدن و تغییر در نظام بین­الملل، گسست و تحول نظری در مفهوم تروریسم نوین نسبت به نوع کلاسیک ایجاد شده است. برهمین‌اساس، مهم­ترین مؤلفه‌های گسست و تحول نظری تروریسم کلاسیک به تروریسم نوین عبارتند از: افزایش تهدیدات، عمومیت‌یافتن و موسع‌شدن، تغییر در ماهیت و کارکرد، اهمیت‌یافتن تروریسم سازمانی، شبکه­ای و سایبری، گستردگی جغرافیایی تروریسم بین­المللی و تغییر در واکنش کنشگران نسبت به تروریسم بین‌المللی. این پژوهش از نوع نظری است و روش پژوهش، تبیینی و شیوه گردآوری داده‌ها مبتنی‌بر منابع کتابخانه­ای و اینترنتی است.