فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

پژوهشگاه‌های دولتی، گونه‌ای از سازمان‌های تحقیق ‏و توسعه هستند که با سرمایه‌گذاری دولت‏ها برای برآورده کردن نیازهای پژوهشی بخش دولتی ایجاد شده‌اند و از تعداد و تنوع بسیاری در کشورهای مختلف برخوردار هستند. از این‌رو، درک صحیحی از نیازمندی‌ها و مشخصه‌های انواع این سازمان‏ها و نیز شناخت ویژگی‌های اصلی تمایز آن‌ها از یکدیگر اهمیّت بسیاری برای مدیران و خط‌مشی‌گذاران حوزه فنّاوری در سطوح مختلف دارد. در این پژوهش تلاش شده است با به‌کارگیری رویکرد فراترکیب و بررسی مقالات معتبر بین‌المللی و همچنین مطالعه اسناد و گزارش‌های عملکرد سالانه ۳۰ پژوهشگاه برتر ایران، گونه‌شناسی این سازمان‌های دولتی ارائه شود. بدین‌منظور، در گام اول و با به‌کارگیری روش فراترکیب، ادبیات موجود بررسی و نتیجه تحلیل متون در قالب ۳۲ کد انتخابی، ۹ مقوله و ۳ مضمون به‌عنوان شاخص‌های تمایز این مؤسسات دسته‌بندی شد. سپس نمونه انتخابی پژوهشگاه‌ها در مفاهیم شناسایی شده ارزیابی شد تا وضعیت آن‌ها در هر مقوله منطبق با مستندات موجود مشخص شود. نتایج این پژوهش دو گونه اصلی شامل پژوهشگاه‌هایی با مأموریت پشتیبانی از خط‌مشی‌گذاری علم و فنّاوری و پژوهشگاه‌هایی با مأموریت ایجاد ارزش اقتصادی و نیز دو گونه فرعی از این نوع سازمان‌ها شامل ترکیبی از دو مأموریت بالا با مأموریت انتقال فنّاوری را در کشور شناسایی کرده است که ویژگی‌های متفاوتی دارند. می‏توان از این گونه‌شناسی در شناخت، خط‌مشی‌گذاری، برنامه‌ریزی، ارزیابی و مدیریت بهتر این بازیگران کلیدی نظام ملّی نوآوری استفاده کرد.