طراحی مدل چندصدایی سازمانی در آموزش عالی ایران
نویسندگان
1 استاد گروه مدیریت دولتی، دانشکده مدیریت، دانشگاه تهران، تهران، ایران.
2 دانشیار گروه مدیریت، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه ایلام. ایلام، ایران
3 دانشجوی دکتری مدیریت دولتی، پردیس البرز، دانشگاه تهران، تهران، ایران.
4 استادیار گروه مدیریت، دانشکده مدیریت، دانشگاه تهران، تهران، ایران.
doi
10.22034/jipas.2022.319167.1310چکیده
این پژوهش، سعی در طراحی مدل چندصدایی سازمانی در آموزش عالی ایران دارد تا با ارائه مدلی جامع از متغیرهای مؤثر بر پدیده تنوع صداها و پیامدهای آن، زمینه ارتقای اهداف متعالی نظام آموزش عالی را فراهم کند. روش پژوهش، کیفی بوده و پدیده مدنظر با استفاده از رهیافت نظریه دادهبنیاد مدلسازی شده است. بدین منظور ضمن مصاحبه با 20 نفر از خبرگان در زمینه چندصدایی و متخصص در حوزههای فرهنگی، سیاسی و اجتماعی که عضو هیئتعلمی دانشگاه و دارای سِمت اجرایی در نظام آموزش عالی بودهاند؛ مجموعهای از مفاهیم طی سه مرحله کدگذاری باز، محوری و انتخابی استخراج، دستهبندی و در قالب مدل پارادایمی کوربین و استراوس ارائه شدند. تنوع صداها به منزله پدیده محوری و مقولههای تنوع ساختار سازمانی، تنوع مأموریتها، تنوع ویژگیهای شخصیتی و سبک رهبری به منزله شرایط علّی در نظر گرفته شدند. تقویت مهارت گفتمانسازی، میانجیگری، ترجمه گفتمان، قدرت مثبت، تقویت ساختارهای مکمل مشارکتی و مهندسی مجدد رویهها به عنوان راهبردها شناخته شدند. همچنین فرهنگ ملّی، فرهنگ سازمانی، فضای رقابتی درون و بیرون نظام، شرایط اقتصادی و رویکرد فراملّی به منزله عوامل زمینهای محسوب میشوند. محدودیتهای برنامهریزی، موانع مدیریتی، تقنینی و سیاسی، منابع انسانی و مالی و عوامل ساختاری به منزله مداخلهگر معرفی شدند. پیامدها نیز به چهار دسته فردی، سازمانی، ملّی و فراملی تقسیم شدند. در این پژوهش، بر مبنای نظر خبرگان مؤلفههای مؤثر و راهبردهای مدیریت تنوع صداها در نظام آموزش عالی تحلیل و واکاوی و در قالب مدل جامع ارائه شدهاند. در نهایت بر مبنای یافتههای پژوهش، پیشنهادهایی نیز برای مدیران، نهادها و پژوهشهای آتی مطرح شد.
