فناوری پیشرفته نمایش فاژی (Phage display) : کاربردها و محدودیت‌های آن در توسعه فرآورده‌های بیولوژیک

نویسندگان

1 بخش تحقیق و تولید سرم های درمانی، موسسه تحقیقات واکسن و سرم سازی رازی کرج، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، کرج، ایران

2 بخش تحقیق و تولید واکسن تب برفکی، موسسه تحقیقات واکسن و سرم سازی رازی کرج، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، کرج، ایران

doi
10.22092/vj.2021.354828.1860
چکیده

فناوری نمایش فاژی، تکنیکی قدرتمند با کاربرد وسیع و روبه رشدی است که کارآیی خودش را در بسیاری از حوزه‌های بیولوژیک نشان داده است. از جمله کاربردهای این فناوری می‌توان به تولید پادتن‌های ضد سموم مار، اکتشافات دارویی، ساخت آنتی‌بادی‌های منوکلونال، تصویربرداری مولکولی، ژن درمانی، تکامل واکسن، جداسازی پپتیدهای قابل اتصال به اجزای زهر، مطالعات ایمنی‌زایی، توسعه‌ی واکسن‌های جدید و فناوری نانو اشاره نمود. یکی از حوزه‌های مهم این فناوری، تولید پادتن‌های ضد سموم جانوران سمی بویژه مارها می‌باشد. با پیشرفت‌هایی که این فناوری در تولید پادتن‌های ضد سموم داشته، به نظر می‌رسد در آینده‌ای نه چندان دور بتوان از این فناوری برای تولید آنتی ونوم‌های نسل جدید و رفع مشکلات آنتی‌ونوم‌های موجود استفاده کرد. با وجود کاربردهای فراوان فناوری نمایش فاژی، این روش نیز همانند سایر تکنیک‌ها، مشکلات و محدودیت‌هایی از جمله:  نیاز به مهارت بالا، از دست دادن کلون‌های مورد نظر و یا عدم جفت شدن زنجیره‌های سبک و سنگین متناظر همانند سلول مولد آنتی‌بادی دارد،  که در هنگام استفاده از فناوری مذکور ممکن است دیده شوند. در این مقاله مروری سعی شده  فناوری نمایش فاژی، کاربردها و محدودیت‌های آن در حوزه‌های مختلف زیستی بررسی گردند.