فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

خلوص ژنتیکی نژادهای گوسفند با توجه به تلاقی‌های کنترل نشده رو به کاهش است به همین علت حفظ تنوع زیستی در نژادهای بومی به عنوان یک سرمایه ملی ضرورت دارد. بنابراین هدف از انجام این پژوهش بررسی تنوع ژنتیکی و فیلوژنتیکی ناحیه HVR I D-loop ژنوم میتوکندری، بین سه نژاد گوسفند تالشی، شال و ماکویی بود. جهت انجام آنالیزها از توالی‌های ناحیه D-loop میتوکندری سه نژاد تالشی، شال و ماکویی ذخیره شده در بانک اطلاعاتی NCBI استفاده شد. تنوع نوکلئوتیدی برای نژاد تالشی، شال و ماکویی به ترتیب 04160/0، 04552/0 و 04422/0 و تنوع هاپلوتایپی در هر سه نژاد 00/1 برآورد شد. همچنین نتایج تجزیه واریانس مولکولی (AMOVA) حاکی از آن بود که تنوع درون جمعیت‌ها 100 درصد و تنوع بین جمعیت‌ها صفر درصد بود. این نتایج بیانگر وجود تنوع بسیار بالا در این نژادها می‌باشد. محاسبه D تاجیمای منفی برای نژاد تالشی بیان‌کننده این موضوع است که جمعیت نژاد تالشی بعد از گذراندن یک تنگنای ژنتیکی در حال گسترش است و انتخاب جهت‌دار در حال انجام است. در حالی که محاسبه D تاجیمای مثبت برای دو نژاد شال و ماکویی نشان می‌دهد که این دو جمعیت در حال گزینش متعادل‌کننده هستند. با رسم درخت فیلوژنتیک به روش NJ مشخص گردید هر سه نژاد گوسفند در گروه هاپلوتایپی D قرار دارند. از قرارگیری این نژادها در گروه نژادهای قفقاز و ترکیه می‌توان نتیجه گرفت که این سه نژاد از نژادهای قدیمی و باستانی هستند و باید جهت حفظ این سرمایه‌های ملی تلاش بیشتری کرد.