فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

حشره‌کش‌های شیمیایی برای کنترل سفیدبالک گلخانه، Trialeurodes vaporariorum به طور گسترده استفاده می‌شوندکه ممکن است اثرات زیرکشنده‌ای بر زنبور پارازیتوئید غالب آن، Encarsia formosa ، داشته باشند. در این مطالعه، اثرات زیرکشنده (LC25) حشره‌کش ­های آلفاسایپرمترین و تلفیق امامکتین بنزوات با استامی‌پراید بر فراسنجه‌های جمعیتی و تولیدمثلی E. formosa بررسی شد. بررسی‌های زیرکشندگی با روش فروبردن برگ‌های گوجه‌فرنگی حاوی پوره‌های سن سوم پارازیت‌شده سفیدبالک گلخانه (مصادف با مرحله شفیرگی زنبور) درون غلظت‌های زیرکشنده حشره­ کش ­ها انجام شد. داده‌های جدول زندگی بر اساس جدول زندگی دو جنسی سن- مرحله  نشوونمایی تحلیل شدند. نتایج نشان داد که بیشترین و کمترین طول عمر حشرات کامل ماده، طول دوره تخم‌ریزی و باروری به‌ترتیب مربوط به تیمارهای شاهد (0/19 ±5/16 روز، 0/27±4/63 روز و 1/34±17/95تخم) و آلفاسایپرمترین بود (0/19 ±2/25 روز، 0/13±1/29 روز و 0/27±2/00 تخم). همچنین حشرات کامل ماده­ مربوط به نسل اول (F1) زنبور پارازیتوئیدکه تحت تاثیر غلظت زیرکشنده آلفاسایپرمترین فرار گرفته بودند، با تاخیر وارد مراحل دوره پیش از تخم‌ریزی و کل دوره پیش از تخم‌ریزی بیشتری نسبت به تیمار امامکتین بنزوات+ استامی‌پراید شدند. نتایج به‌دست‌آمده از فراسنجه‌های رشد جمعیت (R₀، r و λ)  نشان داد که کمترین میزان فراسنجه­های مذکور مربوط به حشره‌کش آلفاسایپرمترین (به‌ترتیب 0/24±1/31 نتاج/ماده/روز، 0101/0 ±0/0147 بر روز و 0/01 ±1/01 بر روز) بود. در مجموع نتایج این تحقیق نشان داد آلفاسایپرمترین اثرات زیرکشنده شدیدتری بر E. formosa نسبت به امامکتین+ بنزوات داشت که استفاده از آن در برنامه‌های مدیریت تلفیقی سفیدبالک گلخانه نیازمند احتیاط بیشتری است.