شناسایی قارچهای بیمارگر حشرات جدا شده از برخی تریپس های مرتبط با گیاهان زراعی در شهرستان ایلام، غرب ایران

نویسندگان

1 سازمان جهاد کشاورزی استان ایلام، ایلام، ایران

2 گروه گیاه‌پزشکی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه ایلام، ایلام، ایران

3 گروه گیاه‌پزشکی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه ایلام، ایلام، ایران

4 گروه گیاه پزشکی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه رازی، کرمانشاه، ایران

doi
10.22124/iprj.2026.33523.1687
چکیده

به دلیل چندین‌خوار و همه ­جازی بودن تریپس ­ها (Thysanoptera)، میزبان‌های گیاهی که مورد حمله این حشرات واقع می‌شوند بسیار متنوع بوده و برخی از آن­ها نیز از جمله آفات اقتصادی مهم محصولات مختلف زراعی محسوب می­ شوند. به منظور مدیریت تلفیقی این آفات وکاهش تعدد کاربرد حشره ­کش ­های شیمیایی، استفاده ازعوامل بیولوژیک به ویژه قارچ­های بیمارگر حشرات می­ تواند راه­ حلی مهم و امیدبخش به­ شمار آید. در این زمینه اولین گام در استفاده از این عوامل کنترل میکروبی، شناسایی گونه ­ها و سویه ­های بومی است. در این پژوهش، طی سال­های 1403 و 1404 قارچ­های بیمارگر حشرات از برخی تریپس های مرتبط با گیاهان زراعی در شهرستان ایلام جداسازی و شناسایی شدند. در مجموع، هفت گونه قارچی مرتبط با تریپس ­ها شامل Alternaria alternate (Fr.)، Penicillium antarcticum Hocking & McRae، Beauveria bassiana (Bals.Criv.)، Chaetomium elatum Kunze، Aspergillus niger Tiegh و Aspergillus nomius Kurtzman و Fusarium sp. شناسایی شدند. از بین جدایه ­های فوق بیشترین فراوانی مربوط به گونه B. bassiana بود. تمام گونه‌های شناسایی‌شده برای اولین بار به عنوان قارچ‌های همراه با تریپس­ ها در ایران گزارش می­ شوند. این بررسی مقدماتی ضرورت انجام پژوهش‌های بیشتر برای ارزیابی کامل بیماری­زایی این قارچ­ ها را مشخص می­ کند.