اثر تغذیه‌ای پودر برگ گیاه مورد (Myrtus communis) بر فراسنجه‌های کمی و کیفی اسپرم و عملکرد آنتی‌اکسیدانی منی و خون در قوچ عربی

نویسندگان

1 گروه علوم دامی، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی خوزستان

2 گروه علوم دامی، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی خوزستان

3 گروه علوم دامی، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی خوزستان

4 گروه بهداشت و مواد غذایی، دانشکده دامپزشکی، دانشگاه شهید چمران اهواز

doi
10.22092/vj.2019.127151.1602
چکیده

هدف از این تحقیق بررسی تأثیر پودر برگ گیاه مورد با خاصیت آنتی‌اکسیدانی بر پارامترهای کمی و کیفی اسپرم، ظرفیت آنتی اکسیدانی پلاسمای منی و فعالیت آنزیم سوپراکسید دیسموتاز خون قوچ عربی در فصل غیرتولید‌‌مثلی بود. تعداد ۱۲ رأس قوچ عربی بالغ در قالب 3 تیمار آزمایشی و 4 تکرار استفاده شد. تیمارها شامل سطوح پودر برگ گیاه مورد (۰، ۵/۱۲ و ۲۵ گرم در کیلوگرم ماده خشک جیره) بودند. پس از 42 روز از تغذیه دام‌ها، اسپرم‌‌گیری و خون‌‌‌‌گیری به مدت ۴ هفته متوالی انجام و پارامترهای کمی و کیفی اسپرم و توان آنتی‌اکسیدانی تام پلاسمای منی ارزیابی شدند. همچنین، غلظت تستوسترون سرم خون و فعالیت سوپراکسید دیسموتاز پلاسمای خون مورد سنجش قرار گرفتند. سطح ۲۵ گرم پودر برگ مورد بهترین تأثیر در بهبود شاخص‌های اسپرم و منی شامل جنبایی (88/73%)، زنده‌‌مانی (19/74%)، ناهنجاری (10%)، سلامت غشای پلاسمایی اسپرم (38/43%)، حجم منی (91ml/1)، غلظت اسپرم (ml/109 ×39/1)، ظرفیت آنتی اکسیدانی تام پلاسمای منی (μmol/litr 38/109) و فعالیت سوپراکسید دیسموتاز خون (۱۹U/ml/۵۰۰) نسبت به سطح 5/12 گرم پودر برگ مورد و گروه شاهد داشت (05/0>P). غلظت تستوسترون سرم خون تحت تأثیر تیمارها قرار نگرفت. همبستگی مثبت و معنی‌داری میان توان آنتی‌اکسیدانی تام پلاسمای منی و سوپراکسید دیسموتاز پلاسمای خون با فراسنجه‌های کمی و کیفی اسپرم یافت شد (05/0>p). بطور کلی استفاده از پودر برگ گیاه مورد در جیره موجب بهبود فراسنجه‌های اسپرم و آنتی اکسیدانی پلاسمای منی و خون در قوچ عربی شد. بهترین نتیجه با استفاده از سطح 25 گرم در کیلوگرم جیره از این گیاه بدست آمد.