فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

پژوهش حاضر با عنوان «آناتومی خیانت» به تحلیل تحول الگوهای جذب نیرو در فعالیت‌های جاسوسی می‌پردازد؛ تحولی بنیادین که از «شکار هدفمند» و جذب سازمان‌محور در دوران کلاسیک به «همکاری داوطلبانه» و خودمعرفی در عصر دیجیتال منتهی شده است. تحلیل داده‌های مرکز امنیت کارکنانی وزارت دفاع آمریکا نشان می‌دهد که از سال ۱۹۹۰ به بعد، بیش از ۶۰ درصد جاسوسان آمریکایی داوطلبانه وارد همکاری شده‌اند. تطبیق این داده‌ها با یافته‌های سرویس‌های اطلاعاتی غربی و بررسی پرونده «محمدهادی صالح» در لبنان نشان می‌دهد که فشارهای روانی و شکست‌های فردی، نارضایتی اقتصادی، فرصت‌های سایبری و پوشش ایدئولوژیک به‌صورت هم‌زمان نقش تعیین‌کننده در خیانت‌های نوین دارند.تحلیل نتایج بر چهار کاتالیست اصلی آسیب‌پذیری دلالت دارد: (۱) فردی ـ روان‌شناختی، شامل تحقیر و تخریب عزت‌نفس؛ (۲) اقتصادی ـ انگیزشی، شامل فشار مالی و ادراک بی‌عدالتی؛ (۳) سایبری ـ دیجیتال، شامل شکار دیجیتال و مهندسی اجتماعی در شبکه‌های اجتماعی؛ و (۴) ساختاری ـ سازمانی، شامل ضعف آموزش ضدجاسوسی، پایش هوشمند و حمایت درون‌سازمانی. مدل روان‌شناختی شارنی (۲۰۱۴) نشان می‌دهد که خیانت عموماً با «شکست غیرقابل‌تحمل» آغازشده و فرد را در یک مسیر ده‌مرحله‌ای جاسوسی قرارمی‌دهد. یافته‌های علوم اعصاب شناختی de) Quervain  و همکاران، ۲۰۰۴) نیز تأیید می‌کند که کنش انتقام از طریق فعال‌سازی مدار پاداش مغز، انگیزه برای همکاری خصمانه را تقویت و تثبیت می‌کند.پژوهش نتیجه می‌گیرد که مقابله با خیانت و جاسوسی در عصر دیجیتال تنها با اتخاذ رویکردی ترکیبی امکان‌پذیر است: ضدجاسوسی پدافندی (پایش هوشمند، مداخله‌های روان‌شناختی، عدالت سازمانی و آموزش دیجیتال‌محور) و ضدجاسوسی آفندی (فریب عملیاتی، ره‌گیری سایبری، مهندسی اجتماعی معکوس و ایجاد بی‌اعتمادی در سامانه جذب دشمن). درنهایت، خیانت دیگر پدیده‌ای استثنایی نیست بلکه تهدیدی پایدار و ساختاری است؛ امنیت زمانی محقق می‌شود که عمل جاسوسی برای عامل انسانی و برای سازمان جذب‌کننده به رفتاری پرهزینه، پرخطر و کم‌ثمر بدل گردد.