طراحی الگوی رابطه فرد و سازمان مبتنی بر رویکرد رفتار سازمانی مثبتگرا (مورد مطالعه: دانشگاه علوم پزشکی شیراز)
نویسندگان
1 دانشجوی دکتری مدیریت دولتی، رفتار سازمانی، دانشکده مدیریت و حسابداری، دانشگاه علامه طباطبایی، تهران، ایران.
2 دانشیار، گروه مدیریت دولتی، دانشکده مدیریت و حسابداری، دانشگاه علامه طباطبائی، تهران، ایران.
3 استاد گروه مدیریت دولتی، دانشکده مدیریت و حسابداری دانشگاه علامه طباطبایی، تهران، ایران
4 استاد، گروه مدیریت دولتی، دانشکده مدیریت و حسابداری، دانشگاه علامه طباطبایی، تهران، ایران.
doi
10.22034/jipas.2022.330033.1357چکیده
رابطه فرد و سازمان یک پدیده چندسطحی است که بدون توجه به تأثیر متقابل سازمان و کارکنان قابل درک نیست. مسئله پژوهش حاضر این است که سازمانهای دولتی بخش بهداشت چگونه میتوانند بر مبنای الگوی طراحی شده در این پژوهش کیفی که مبین شناخت و شکل سادهشده واقعیّت با آشکار ساختن فرایند ضمنی موجود در رابطه فرد و سازمان است بهمنظور کاربردی کردن توصیهها و راهبردهای بهبود رابطه اقدام کنند. این الگو میتواند راهگشای مدیران و کارکنان برای کاهش تنشهای مبادله و ارتقای کیفیّت روابط باشد. کشف الگو با بهرهگیری از نظریهپردازی دادهبنیاد رویکرد اشتراوس و کوربین و نرمافزار تجزیهوتحلیل داده مکس کیودیای2020 انجام شده است. با 17 مصاحبه نیمه-ساختاریافته تخصصی از بطن دادههای اولیه، 2343 مفهوم انتزاعی، 229 مقوله فرعی و23 مقوله اصلی دستهبندی شدند. بر مبنای تحلیل و تفسیر دادهها در بخش بهداشت، بافت ویژه حاکم، نوع ساختار روابط از دو منظر توانمندساز یا بازدارنده با منظومه الزامات شایستگی مدیر بهمنزله شرایط علّی، مستقیماً تعیینکننده میزان یگانگی اهداف و منافع فرد و سازمان بهمنزله پدیده محوری پژوهش است. شرایط یازدهگانهای چون توانمندسازی مدیر، کارکنان، زمینهسازمانی و روابط کاری بهمنزله راهبردهای کنش و واکنش بهصورت غیر مستقیم تحت تأثیر زمینه رفتاری سازمان و زمینه رفتاری فرد در مواجهه با رابطه فرد و سازمان بهمنزله شرایط زمینهای و درجه نفوذ اهرمهای قدرت برونسازمانی بهمنزله شرایط مداخلهگر منجر به بروندادهای خرد مطلوب هماهنگی فرهنگ رسمی سازمان با فرهنگ غیر رسمی فرد، خرد نامطلوب حاکمیت نهاد غیر رسمی نامتعادل، کلان مطلوب خودکفایی علمی، تجاریسازی دانش و نخبهپروری و کلان نامطلوب ورشکستگی و افول دوسویه سیستمی و مدیریتی میشوند.