نقش حمایت از کشاورزی در رشد اقتصادی کشورهای عضو سازمان همکاری و توسعة اقتصادی؛ تحلیل پانلی پویا از منظر مدل اقتصاد ملی

نویسندگان

1 گروه امور مالی و حسابداری، دانشکدة اقتصاد، دانشگاه زنیتسا، زنیتسا، بوسنی و هرزگوین.

2 گروه تجارت و امور مالی بین‌المللی؛ دانشکدة علوم اقتصادی، اداری و اجتماعی؛ دانشگاه گلیسیم استانبول، استانبول، ترکیه.

3 گروه امور مالی و حسابداری، دانشکدة اقتصاد، دانشگاه غازیان‌تپ، غازیان‌تپ، ترکیه.

doi
10.22059/jcountst.2026.411668.1456
چکیده

در این مطالعه، از رویکرد داده‌های پانلی پویا و مجموعه داده‌های جامع دربارة کشورهای عضو سازمان همکاری و توسعة اقتصادی (OECD) از سال 2000 تا 2021م استفاده شد تا تأثیر حمایت از کشاورزی بر رشد اقتصادی بررسی شود. با توجه به آثار تأخیری رشد اقتصادی، در این تحلیل بر تأثیر بلندمدت و پایدار اقدام‌های حمایت از کشاورزی تأکید شده است. یافته‌ها نشان می‌دهد که یارانه‌های کشاورزی بر رشد اقتصادی تأثیر مثبت و به‌لحاظ آماری، معناداری دارد. برپایة نتایج، حمایت عمومی از بخش کشاورزی نه‌تنها تولید بخشی را افزایش می‌دهد، بلکه ابزار سیاستی مهمی برای تحریک فعالیت و رشد کلی اقتصادی است. این یافته‌ها با مدل اقتصادی ملی (NEM) باش (2018) همسو بود. بر پایة این یافته‌ها، در چارچوب رشد تولیدمحور، بخش کشاورزی بخشی راهبردی است و تقویت پایدار تولید داخلی، رشد درآمد و تقاضای داخلی از طریق حمایت عمومی را به‌دنبال خواهد داشت. بنابراین، تأثیر فزایندة حمایت از کشاورزی بر رشد درآمد ملی تأیید می‌شود و اهمیت مشارکت فعال دولت در فرایند تولید در تقویت رشد اقتصادی برجسته می‌نماید. شواهد تجربی نشان می‌دهد که سیاست‌های کشاورزی باید در راهبردهای جامع رشد گنجانده شود.در این مطالعه، از رویکرد داده‌های پانلی پویا و مجموعه داده‌های جامع دربارة کشورهای عضو سازمان همکاری و توسعة اقتصادی (OECD) از سال 2000 تا 2021م استفاده شد تا تأثیر حمایت از کشاورزی بر رشد اقتصادی بررسی شود. با توجه به آثار تأخیری رشد اقتصادی، در این تحلیل بر تأثیر بلندمدت و پایدار اقدام‌های حمایت از کشاورزی تأکید شده است. یافته‌ها نشان می‌دهد که یارانه‌های کشاورزی بر رشد اقتصادی تأثیر مثبت و به‌لحاظ آماری، معناداری دارد. برپایة نتایج، حمایت عمومی از بخش کشاورزی نه‌تنها تولید بخشی را افزایش می‌دهد، بلکه ابزار سیاستی مهمی برای تحریک فعالیت و رشد کلی اقتصادی است. این یافته‌ها با مدل اقتصادی ملی (NEM) باش (2018) همسو بود. بر پایة این یافته‌ها، در چارچوب رشد تولیدمحور، بخش کشاورزی بخشی راهبردی است و تقویت پایدار تولید داخلی، رشد درآمد و تقاضای داخلی از طریق حمایت عمومی را به‌دنبال خواهد داشت. بنابراین، تأثیر فزایندة حمایت از کشاورزی بر رشد درآمد ملی تأیید می‌شود و اهمیت مشارکت فعال دولت در فرایند تولید در تقویت رشد اقتصادی برجسته می‌نماید. شواهد تجربی نشان می‌دهد که سیاست‌های کشاورزی باید در راهبردهای جامع رشد گنجانده شود.