چگونگی ارتباط شهودی انسان باخدا از دیدگاه عین‌القضات همدانی و ارزیابی آن با نهج‌البلاغه

نویسندگان

1 دانشجوی گروه ادیان و عرفان، واحد تهران مرکزی، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران.

2 استاد گروه ادیان و عرفان، واحد تهران مرکزی، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران

3 دانشیار،گروه ادیان و عرفان، واحد تهران مرکزی، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران. (نویسنده مسئول)

doi
چکیده

این پژوهش به بررسی چگونگی رابطه شهودی انسان باخدا از منظر عین‌القضات همدانی و ارزیابی آن با نهج‌البلاغه می‌پردازد. مسئله اصلی تحقیق، تبیین چگونگی دستیابی به شهود الهی است. هدف پژوهش، تحلیل تطبیقی دیدگاه‌های این دو منبع در زمینه سلوک معنوی و راه‌های رسیدن به شناخت شهودی خداوند است. روش تحقیق، توصیفی - تحلیلی با رویکرد کتابخانه‌ای است و داده‌ها از متون اصلی استخراج و موردبررسی قرار گرفته‌اند. یافته‌ها نشان می‌دهد که عین‌القضات با تقسیم فطرت به سه سطح (شبه آدمیان، آدمیان حقیقی، و خواص آدمیان)، بر اهمیت احیای فطرت به‌عنوان نخستین گام در سلوک شهودی تأکید دارد. از سوی دیگر، نهج‌البلاغه با محوریت فطرت توحیدی، راه‌هایی مانند خودشناسی، تزکیه نفس، و ولایت را برای رسیدن به شهود الهی پیشنهاد می‌کند. هر دو دیدگاه، عقلانیت، تهذیب نفس، و ارتباط با اولیای الهی را به‌عنوان عوامل کلیدی در این مسیر معرفی می‌کنند. این پژوهش به درک عمیق‌تری از ابعاد عرفانی و معنوی رابطه شهودی انسان باخدا کمک می‌کند.