ژنز کانسار آنتیموان مغانلو (باختر زنجان): شواهد زمین‌شناسی، کانه‌زایی، زمین‌شیمی و میان‌بارهای سیال

نویسندگان
doi
10.22055/aag.2022.40141.2282
چکیده

کانه‌زایی در کانسار مغانلو شامل یک پهنه سیلیسی- سولفیدی متشکل از رگه- رگچه‌های برشی کوارتز- استیبنیت می‌باشد که در کنتاکت و داخل آنکلاوهای آمفیبولیتی موجود در گرانیت فلدسپاتی‌شده تشکیل شده است. کانه‌زایی به 3 مرحله قابل تفکیک است. مرحله اول کانه‌زایی شامل سیلیسی و کربناتی‌شدن سنگ‌های میزبان همراه با تشکیل اندکی پیریت دانه‌پراکنده است. مرحله دوم کانه‌زایی با حضور رگه- رگچه‌ها و برش‌های گرمابی با سیمان کوارتز (کلسیت)- استیبنیت مشخص می‌شود. کانه‌زایی مرحله سوم شامل کلسیت با بافت‌های رگچه‌ای و پرکننده فضاهای خالی می‌باشد. دگرسانی‌های گرمابی شامل فلدسپاتی، سیلیسی‌، کربناتی‌ و پروپیلیتیک می‌باشد. استیبنیت کانه‌ اصلی در کانسار مغانلو است که با اندکی پیریت همراهی می‌شود. کوارتز، کلسیت، اکتینولیت، کلریت و تالک مواد باطله می‌باشند. استیبی‌کونیت و گوتیت در اثر فرایندهای برون‌زاد تشکیل شده‌اند. ساخت و بافت کانسنگ شامل دانه‌پراکنده، رگه- رگچه‌ای، بِرشی، شانه‌ای، پوسته‌ای، کاکلی، پرمانند، پُرکننده فضای خالی و جانشینی است. الگوی عناصر کمیاب و کمیاب خاکی بهنجارشده به کندریت برای نمونه‌های کانه‌دار و سنگ‌های میزبان سالم و دگرسان‌شده تقریباً مشابه و بیانگر نقش این سنگ‌ها در تأمین عناصر کانه‌ساز می‌باشد. مطالعه میانبارهای سیال نشان می‌دهد، سیالات مسئول کانه‌زایی در کانسار مغانلو یک سیستم H2O-NaCl با دمای متوسط (143 تا 221 درجه سانتی‌گراد) و شوری متوسط (9/7 تا 7/19 درصد وزنی معادل نمک طعام) است. روند تکامل سیال کانه‌ساز با فرایندهای اختلاط سیالات و جوشش سیال هم‌خوانی دارد. عمق کانه‌زایی بین 360 تا 840 متر زیر سطح ایستابی آب‌های قدیمی می‌باشد. کانه‌زایی آنتیموان در کانسار مغانلو از نوع کانسارهای اپی‌ترمال است.