تحلیل فلسفی و کلامی نابرابری، عدالت و شرور
نویسندگان
1 دانشجوی دکتری دانشگاه شاهد. تهران. ایران.
2 استادیار گروه علوم سیاسی و مطالعات انقلاب اسلامی، دانشگاه شاهد، تهران، ایران.
3 ؛ استادیار گروه علوم سیاسی و مطالعات انقلاب اسلامی دانشگاه شاهد. تهران. ایران. (نویسنده مسئول)
doi
10.22034/qabasat.2025.728733چکیده
یکی از مهمترین مسائلی که در جهان معاصر با آنها مواجهایم، مقوله نابرابری است. پرسش اصلی این مقاله آن است که علل نابرابری کدام است و راههای رفع نابرابریها کدام است؟ یکی از مهمترین متفکرانی که در این زمینه تأمل کرده است، تامس نیگل است. او علل نابرابری را به چهار مقوله مهم تقسیم کرده است: تبعیض، طبقه، استعداد و کوشش. در گام اول این چهار علت بهدقت تحلیل شده است. در گام دوم برای اساس نظریه عدالت رالز برای هر کدام از این علل، راههای رفع پیشنهاد شده است. اصل آزادیهای اساسی برابر برای رفع نابرابری حاصل از تبعیض و اصل برابری فرصت برای رفع نابرابریهای حاصل از طبقه و اصل تفاوت برای رفع نابرابریهای حاصل از استعداد و کوشش پیشنهاد شده است. البته با نگاه به اندیشههای اسلامی بهویژه اندیشه آیتاله مطهری سعی شده است نقد و زاویه نگاه دیگری نیز در کنار دیدگاههای این متفکران آورده شود؛ لذا شهید مطهری ضمن اشاره به تفاوتهای طبیعی و تفاوت آن با نابرابریهای اجتماعی، ایجاد یک مساوات مطلق را رد و برای نابرابریهای اجتماعی توزیع مجدد مواهب و مضرات را پیشنهاد میکند.