ارزیابی کیفیت منابع آب زیرزمینی شهرستان ورزقان با معرفی روش ترکیب غیرنظارت شده برای تعیین رده‌های قابلیت شرب

نویسندگان
doi
10.22055/aag.2021.35265.2169
چکیده

با توجه به انجام فعالیت‌های کشاورزی و معدنی گسترده و همچنین وجود آنومالی‌های نیترات و آرسنیک در دشت ورزقان، و وابسته بودن آب شرب این منطقه به این منابع، ارزیابی کیفیت آب زیرزمینی از لحاظ شرب بسیار ضروری است. بدین منظور نتایج آنالیز منابع آب زیرزمینی دشت ورزقان در 39 نقطه نمونه‌برداری با احتساب 13 پارامتر موثر برای ارزیابی قابلیت شرب با جامع‌ترین سری پارامترها شامل عناصر اصلی، ویژگی‌های فیزیکی و شیمیایی، عناصر فرعی و کمیاب برای تعیین کیفیت آب شرب استفاده شد که در نتیجه بررسی‌ها از منظر ریسک سلامت مصرف‌کنندگان این منابع آبی و با توجه به استانداردهای سازمان بهداشت جهانی(WHO) و استاندارد تحقیقات صنعتی ایران(ISIRI)، تاثیرگذارترین این پارامترها در بحث کیفیت آب شرب، نیترات و آرسنیک است. در این پژوهش برای ارزیابی از شاخص‌های GQI و GWQI استفاده شد و با توجه به نقشه‌های خروجی این دو شاخص که نشان از تفاوت در تعیین رده‌های کیفیت آب شرب منطقه است، انتخاب یکی از این دو شاخص برای تعیین قابلیت شرب منابع آبی منطقه ممکن نبود در نتیجه برای اولین بار در این پژوهش با توجه به تفاوت موجود در خروجی‌های دو شاخص استفاده شده، جهت دستیابی به یک نقشه واحد که به‌طور دقیق‌تری بیان‌کننده رده‌های کیفیتی آب شرب منطقه باشد، روش ترکیب غیرنظارت‌شده معرفی و استفاده شد. نتایج پژوهش گویای این است که unsupervised method با داشتن CI بالاتر نسبت به نتایج دو شاخص ذکر شده، روش ایده‌آل تری برای ارزیابی کیفیت منابع آبی منطقه و تعیین صحیح‌تر رده‌های قابلیت شرب است.