ارزیابی هیدروشیمیایی منابع آب دریاچه سدجره با استفاده از تکنیک‌های آماری چند متغیره و روش های هیدروشیمیایی

نویسندگان
doi
10.22055/aag.2020.29692.1993
چکیده

سد جره در شمال شرق شهرستان رامهرمز، در استان خوزستان واقع شده است. به منظور شناسایی عوامل اصلی تغییرات هیدروشیمیایی و بررسی فرآیندهای ژئوشیمی کنترل کننده منابع آب دریاچه این سد از نتایج آنالیز شیمیایی 20 نمونه آب استفاده شده است. در این تحقیق روش‌های آماری آنالیز خوشه‌ای سلسله مراتبی (HCA) به دو روش R-mod و Q-mod، تحلیل مؤلفه‌های اصلی (PCA) و تحلیل تشخیص (DA) به همراه روش های هیدروشیمیایی استفاده شده است. در تجزیه و تحلیل مؤلفه‌های اصلی اولین عامل 63.73 درصد و عامل دوم 18.13 درصد از تغییرات را نشان می دهند. نتایج حاصل از تحلیل تشخیص، ضمن تأییدکننده گروه های ایجادشده توسط HCA، Cl و SO4، نشان می دهد این گروه ها را می توان به‌عنوان متغیر های ایجادکننده تمایز در بین گروه های از پیش تعیین‌شده معرفی نمود. بر اساس یافته‌های HCA، سه گروه متفاوت از نمونه های آب مشاهده شد که منطبق با روش PCA می باشد. جهت شناسایی تیپ آب و گروه‌بندی نمونه ها از دیاگرام پایپر استفاده شد که اکثر نمونه‌ها دارای تیپ سولفاته - کلسیم می باشند. بررسی شاخص های اشباع، نسبت های یونی، نمودار گیبس و همچنین نتایج حاصل از تکنیک های آماری چند متغیره، انحلال و فرسایش رسوبات حاصل از سازند گچساران را به‌عنوان عوامل اصلی نامطلوب شدن کیفیت آب دریاچه سدجره در بخش جنوب شرقی (خروجی یا دهانه سد) نشان می دهد.