مدل انگیزش کارکنان در بخش عمومی ایران: ابعاد و شاخصها
نویسندگان
1 استادیار گروه مدیریت دولتی، دانشکده مدیریت و حسابداری دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران
2 کارشناس ارشد مدیریت دولتی، دانشکده مدیریت و حسابداری، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران.
doi
10.22034/jipas.2021.295803.1205چکیده
مفهومسازی انگیزش کارکنان در بخش عمومی ازجمله مباحثی است که در چندین مطالعه به آن پرداخته شده است و ابعاد و شاخصهایی برای آن در نظر گرفتهشده است؛ لیکن تمامی مطالعههای یادشده در کشورهای غربی انجامشده است. از آنجا که مفهوم انگیزش کارکنان در بخش عمومی، مفهومی وابسته به فرهنگ و زمینه نهادی هر کشور است، شناسایی ابعاد و شاخصهای آن در ایران اهمیت زیادی دارد که تاکنون انجام نشده است. از این رو هدف از انجام این پژوهش، شناسایی ابعاد و شاخصهای انگیزش کارکنان بخش عمومی در ایران است. جامعه آماری پژوهش، کارکنان سازمان صداوسیما هستند. پژوهش، به صورت ترکیبی انجامشده است؛ بدین ترتیب که نخست، اقدام به انجام مصاحبه با کارکنان باهدف شناسایی عوامل تشکیلدهنده انگیزش کارکنان از دیدگاه خود آنان شد. سپس بر اساس این عوامل همراه با ابعاد شناساییشده برای انگیزش کارکنان بخش عمومی در پژوهشهای پیشین، پرسشنامه پژوهش تهیه شد و بین 1000 نفر از کارکنان توزیع شد. دادهها با روش تحلیل عاملی اکتشافی، تحلیل و ابعاد و شاخصهای نهایی مشخص شد. ابعاد شناساییشده برای انگیزش کارکنان در بخش عمومی ایران بر اساس نتایج تحلیل عاملی اکتشافی عبارتند از: ارتباط اثربخش در محیط کار، رعایت اخلاق حرفهای در سازمان، کار شایسته، اتکا بر ضوابط و عدالت سازمانی. نتایج این پژوهش نشان میدهد ابعاد شناساییشده برای انگیزش کارکنان بخش عمومی ایران با ابعادی که در سطح بینالمللی بر روی آن اجماع وجود دارد، تفاوت دارند و آنچه زیربنای نظریه انگیزش کارکنان در بخش عمومی را شکل میدهد و انگیزش کارکنان را ناشی از محرکهای ذاتی میداند، در خصوص جامعه آماری این پژوهش تائید نشد و مشاهده شد که محرکهای بیرونی نقش پررنگتری در ایجاد انگیزه برای کارکنان داشتند.