مقایسه فرایندهای مختلف پهنه بندی تبخیرتعرق مرجع در ایران
نویسندگان
doi
10.22055/jise.2017.20116.1439چکیده
یکی از فاکتورهای موثر بر عملکرد روشهای میانیابی تبخیرتعرق مرجع ( ET 0 )، ترتیب مراحل تخمین ET 0 است. در این پژوهش ضمن بررسی تغییرات مکانی تبخیرتعرق ماهانه و سالانه، دو فرایند مختلف با عنوان میانیابی، سپس محاسبه ( IC ) و محاسبه، سپس میانیابی ( CI ) برای برآورد و پهنهبندی تبخیرتعرق مرجع ماهانه و سالانه در ایران، مقایسه شدند. در روش اول، ابتدا پارامترهای هواشناسی مورد نیاز رابطه استاندارد تبخیرتعرق، میانیابی شده، سپس مقادیر ET 0 در نقاط شبکه با استفاده از رابطه فائو پنمن- مانتیث محاسبه شد. در روش دوم، ابتدا ET 0 در ایستگاههای منتخب محاسبه و سپس در گستره ایران میانیابی شد. برای میانیابی از روشهای کریجینگ معمولی ( OK ) با و بدون متغیر کمکی، توابع پایه شعاعی ( RBF ) ، چندجملهای محلی ( LPI ) و وزندهی عکس فاصله ( IDW ) استفاده شد. براساس نتایج تحلیل نیمتغییرنما، ET 0 دارای همبستگی مکانی متوسط تا قوی با ساختار مکانی کروی است. بهطورکلی صرفنظر از نوع روش میانیابی، در بیشتر ماهها و در مقیاس سالانه، فرآیند IC دارای عملکرد بهتری بود. بهترین روش میانیابی در فرایند IC براساس RMSE و MAE برای ماههای سپتامبر، اکتبر و سالانه، روش IDW ، برای ماههای ژانویه و مارس، روش OK و برای ماههای فوریه، آوریل، نوامبر و دسامبر، روش COK بود. روش IDW و فرآیند CI با اختلاف کمی نسبت به فرایند IC ، بهترین عملکرد را در تخمین ET 0 ماههای مه، ژوئن، جولای و آگوست دارا بود. همچنین در هر دو فرایند IC و CI ، روشهای OK ، COK و IDW که فاصله بین ایستگاهها را در فرایند تخمین لحاظ میکنند، عملکرد بهتری داشتند.